مقايسه اثربخشي درمان ذهن‌آگاهي و درمان روياروسازي پنهان بر شدت علايم بيماران مبتلا به سندرم روده تحريك‌پذير

مقدمه: سندرم روده تحريك‌پذير (Irritable Bowel Syndrome يا IBS) يك بيماري مزمن ناتوان‌كننده به دليل تغييرات عمده در وضعيت بهداشتي و سبك زندگي افراد در سال‌هاي اخير و از جمله مشكلات شايع و قابل توجه متخصصان در حوزه بهداشت و درمان مي‌باشد كه به دليل همراه داشتن عوارض روان‌شناختي، نياز به مداخلات رواني در كنار درمان‌هاي زيستي را مشهود مي‌نمايد. پژوهش حاضر با هدف مقايسه اثربخشي ذهن‌آگاهي با درمان روياروسازي پنهان بر شدت علايم افراد مبتلا به IBS انجام گرديد. روش‌ها: اين مطالعه از نوع كارآزمايي باليني و جامعه‌ آماري آن متشكل از كليه‌ بيماران مبتلا به IBS مراجعه‌كننده به مراكز تخصصي شهر اصفهان بود. نمونه‌ تحقيق را 45 نفر از بيماران تشكيل داد كه به روش نمونه‌گيري در دسترس انتخاب شدند و به صورت تصادفي در سه گروه آزمايش و شاهد قرار گرفتند. گروه‌هاي آزمايش به ترتيب تحت مداخلات شناختي- رفتاري مبتني بر ذهن‌آگاهي و شناختي- رفتاري مبتني بر روياروسازي پنهان قرار گرفتند. داده‌ها به وسيله پرسش‌نامه‌ شدت نشانه‌هاي IBS جمع‌آوري گرديد و با استفاده از آزمون Repeated measures ANOVA مورد تجزيه و تحليل قرار گرفت. يافته‌ها: درمان‌هاي ذهن‌آگاهي و روياروسازي پنهان، بر شدت علايم گروه‌هاي آزمايش نسبت به گروه شاهد اثربخش بود (01/0 P)؛ ضمن اين كه تفاوت معني‌داري بين دو راهبرد آموزشي در مرحله‌ پس‌آزمون و پيگيري وجود داشت (01/0 P). درمان ذهن‌آگاهي بر شدت علايم بيماران مؤثرتر بود و كاهش بيشتري در ميانگين‌هاي دو مرحله به دست آمد. نتيجه‌گيري: دو روش درماني ذهن‌آگاهي و روياروسازي پنهان، منجر به بهبود شدت علايم بيماران گرديد و پزشكان مي‌توانند از اين روش‌ها به عنوان مكملي جهت درمان‌هاي زيستي استفاده نمايند.