مقايسه تأثير آموزش بر اساس نظريه رفتار برنامه‌ريزي شده با روش روتين بر قصد انتخاب روش زايمان در زنان باردار

مقدمه: زايمان رخدادي كاملاً طبيعي است، اما در مواقع ضروري كه جان مادر يا بچه در خطر باشد، عمل سزارين انجام مي‌شود. به دليل عدم آگاهي از عوارض سزارين، با افزايش تصاعدي آن مواجه هستيم. بنابراين، پژوهش حاضر با هدف مقايسه تأثير آموزش بر اساس نظريه رفتار برنامه‌ريزي شده با روش روتين بر قصد انتخاب روش زايمان در زنان مراجعه‌كننده به مراكز خدمات جامع سلامت شهر مشهد انجام گرديد. روش‌ها: اين مطالعه از نوع كارآزمايي در عرصه بود كه در سال 1400 بر روي 76 زن ‌باردار انجام شد. افراد با روش نمونه‌گيري خوشه‌اي تصادفي دو مرحله‌اي انتخاب شدند و به روش تصادفي در دو گروه (مداخله و شاهد) قرار گرفتند. اطلاعات با استفاده از پرسش‌نامه دموگرافيك و باروري و پرسش‌نامه روا و پايا شده مرتبط با سازه نظريه رفتار برنامه‌ريزي شده براي هر دو گروه در سه مرحله قبل، بلافاصله و يك ماه پس از مداخله جمع‌آوري شد. برنامه آموزشي براي گروه مداخله بر اساس نظريه رفتار برنامه‌ريزي شده طي شش جلسه به افراد ارايه گرديد و گروه شاهد نيز آموزش‌هاي روتين را دريافت نمودند. داده‌ها‌ با استفاده از آزمون‌هاي Kolmogorov-Smirnov، Mann-Whitney، 2c، Fisher’s exact و مدل Generalized estimation equations (GEE) مورد تجزيه و تحليل قرار‌ گرفت. يافته‌ها: دو گروه از نظر متغيرهاي دموگرافيك و باروري همگن بودند. نتايج مدل GEE نشان داد كه ميانگين نمره متغيرهاي آگاهي، نگرش، كنترل ‌رفتاري ‌‌‌‌درك ‌شده، هنجار ذهني و قصد‌ رفتاري در زمان‌هاي بلافاصله و يك ماه پس از مداخله به طور معني‌داري در گروه مداخله بيشتر از گروه شاهد بود (0.05 P). نتيجه‌گيري: مداخله به روش نظريه رفتار برنامه‌ريزي شده، بر انتخاب روش زايمان طبيعي تأثير دارد. بنابراين، توصيه مي‌شود از اين آموزش‌ها در كنار مراقبت‌هاي بارداري به منظور كاهش سزارين استفاده گردد.