زمين‌شيمي عناصر نادر خاكي نهشته بوكسيتي گانو، زون البرز خاوري، شمال ايران

نهشته بوكسيتي گانو در 90 كيلومتري شمال خاور سمنان در زون البرز خاوري، شمال ايران واقع شده است. كانسنگ‌هاي بوكسيتي به صورت عدسي‌هاي منفصل چينه‌سان با طول 6 كيلومتر و ستبرايي از 2 تا 20 متر در طول مرز بين كربنات‌هاي سازند اليكا و شيل، ماسه‌سنگ، سيلتستون و زغال‌سنگ سازند شمشك گسترش يافته‌ است. تجزيه‌هاي كاني‌شناسي نشان مي دهند كه كانسنگ هاي بوكسيتي حاوي كاني هاي دياسپور، هماتيت، كائولينيت، كلريت، آناتاز، ايليت، زونيت، گوتيت، كوارتز و دولوميت هستند. نوسانات سطح سفره آب‌هاي زيرزميني، آب‌هاي جوي فرورو با ماهيت اسيدي و افزايش pH محلول‌هاي هوازده‌كننده با نزديك شدن به سنگ‌هاي بستر كربناتي نقش مهمي در تمركز كانسنگ‌هاي فقير از آهن در بخش‌هاي بالايي و كانسنگ‌هاي غني از آهن در بخش‌هاي زيرين نيمرخ مورد مطالعه ايفا نموده‌اند. افزايش پتانسيل اكسيداسيون، حضور احتمالي كاني‌هاي فسفاتي ثانويه، نوسانات سطح سفره هاي آب‌هاي زيرزميني و عملكرد سنگ بستر كربناتي به عنوان يك بافر فعال نقش مهمي در تغييرات شديد بي‌هنجاري       (12/25-0/79) در كانسنگ‌ها داشته‌اند. تغييرات pH محلول‌هاي هوازده‌كننده، نوسانات سطح سفره آب‌هاي زيرزميني، عملكرد سنگ بستر كربناتي به عنوان يك عامل زمين‌شيميايي و ترسيب همزمان كاني‌هاي آهن‌دار و روبش ترجيحي (LREE (La–Eu توسط هماتيت نقش مهمي در توزيع و تحرك عناصر نادر خاكي در كانسنگ‌هاي بوكسيتي داشته‌اند. با توجه به بررسي‌هاي زمين‌شيميايي (نمودارهاي دو متغيره بي‌هنجاري Eu در مقابل نسبت‌هاي TiO2/Al2O3 و Sm/Nd)، نهشته بوكسيتي گانو احتمالا از هوازدگي سنگ‌هاي آذرين حدواسط به‌وجود آمده است.