مقايسه اثربخشي طرحواره درماني مبتني بر توجه آگاهي و مداخله فراتشخيصي بر آميختگي شناختي با بيماري و اجتناب بعد از تروما در زنان مبتلا به سرطان پستان

سابقه و هدف: تشخيص سرطان، يك تجربه تهديدآميز و تروماتيك است. آميختگي با محتواي افكار پريشان‌كننده درباره سرطان، به رنج اضافي بيماران منجر مي‌شود و همراه با اجتناب، مي‌تواند يك عامل نگهدارنده كليدي در واكنش‌هاي تروماتيك باشد. بنابراين پژوهش حاضر به مقايسه اثربخشي مداخله فراتشخيصي و طرحواره درماني مبتني بر توجه آگاهي بر اجتناب بعد از تروما و آميختگي مرتبط با بيماري مزمن در زنان مبتلا به سرطان پستان با دوره پيگيري پرداخت.مواد و روش‌ها: روش پژوهش، نيمه‌تجربي با پيش‌آزمون- پس‌آزمون و دوره پيگيري 45روزه بود. جامعه آماري شامل زنان مبتلا به سرطان پستان درسال 1400-1397، در شهر مشهد بود. ابزار جمع‌آوري داده‌ها پرسشنامه‌هاي آميختگي شناختي مرتبط با بيماري مزمن و اجتناب بعد از تروما بود. 41 نفر از آزمودني‌ها به روش هدفمند انتخاب و به‌طور تصادفي ساده در گروه‌هاي آزمايش و كنترل جايگزين شدند و براي دو گروه آزمايش، مداخله فراتشخيصي و طرحواره درماني مبتني بر توجه آگاهي به مدت 10جلسه هفتگي اجرا شد. براي گروه كنترل، دو جلسه آموزشي برگزار شد. داده‌ها با شاخص‌هاي آمار توصيفي فراواني، ميانگين و انحراف استاندارد، تحليل كوواريانس چندمتغيره و آزمون تعقيبي بونفروني تحليل شدند.يافته‌ها: بين ميانگين نمرات گروه‌هاي آزمايش اول و دوم با گروه كنترل در مراحل پس‌آزمون و پيگيري در متغيرهاي آميختگي مرتبط با بيماري مزمن و اجتناب بعد از تروما تفاوت معني‌دار وجود داشت(0/001 ‌P). بين اثربخشي فراتشخيصي و طرحواره درماني مبتني بر توجه‌آگاهي در مراحل پس‌آزمون و پيگيري، تفاوت معني‌داري مشاهده نشد(0/05 P).استنتاج: پيشنهاد مي‌شود براي كاهش مشكلات روانشناختي مبتلايان به سرطان پستان از طرحواره درماني مبتني بر توجه­آگاهي و مداخله فراتشخيصي بهره گرفته شود.