پيش‌نگري تنش گرمايي در ايران بر اساس برونداد چند مدلي همادي CMIP6

هدف اين مطالعه پراكنش فضايي شاخص UTCI طي دوره‌هاي تاريخي و آينده در ايران است. براي اين منظور سه متغير دما، رطوبت نسبي و تندي باد روزانه از دو دسته داده شامل داده‌هاي 124 ‌ايستگاه هواشناسي همديدي و پنج مدل از سري مدل‌هاي CMIP6 شامل GFDL-ESM4، IPSL-CM6A-LR، MPI-ESM1-2-HR، MRI-ESM2-0 و UKESM1-0-LL بررسي شدند. سپس يك مدل همادي (CMIP6-MME) از اين پنج مدل با روش ميانگين وزني مستقل (IWM) توليد شد. كارايي مدل‌هاي منفرد و مدل همادي توليد شده با نمودار تيلور مورد بررسي قرار گرفت كه نتايج نشان داد چند مدلي همادي از مدل‌هاي منفرد كارايي بالاتري را براي هر سه متغير مورد بررسي دارد. نتايج نشان داد پراكنش فضايي ميانگين‌هاي اقليمي فصلي شاخص‌ UTCI وردايي قابل‌توجهي در ايران نشان مي‌دهد و وردايي اين شاخص تحت‌تأثير عرض جغرافيايي، توپوگرافي پيچيده و دوري و نزديكي به منابع آبي در ايران است. به‌طور‌كلي تنش‌ گرمايي در ايران تا پايان قرن افزايش قابل توجهي خواهد داشت و شاهد كاهش قابل توجه پهنه‌هايي با عدم تنش گرمايي تا پايان قرن حاضر خواهيم بود. در مقابل، در اواخر قرن تنش گرمايي قوي تا خيلي قوي به‌طور قابل توجهي در كشور افزايش مي‌يابد. در حالي كه پهنه‌هايي با عدم تنش گرمايي جابجايي مكاني به مناطق‌ مرتفع‌تر و عرض‌هاي جغرافيايي بالاتر را نشان مي‌دهند. اين نتايج نشان مي‌دهد كه اقدامات مؤثري براي سازگاري با گرمايش جهاني و كاهش پيامدهاي آن بايد انجام شود تا از تأثير نامطلوب تغييرات پيش‌نگري شده تنش گرمايي در ايران جلوگيري شود.