بررسي ديدگاه‌هاي مفسران درباره «مُقْتَسِمين»، «عِضين» و «مُسْتَهْزِئين» در سوره حجر

قرآن كريم در آيات 91، 92 و 95 سوره حجر به ترتيب از سه گروه «مُقْتَسِمين»، «عِضين» و «مُسْتَهْزِئين‏» ياد كرده است. مفسران در پي تشخيص مصداق اين واژه‌ها ديدگاه‌هاي مختلفي را بدين شرح بيان كرده‌اند: برخي منظور از «مقتسمين» و «عضين» را يهود و نصارا مي‌دانند كه قرآن را تقسيم نموده و به آيات موافق عقايدشان ايمان آوردند و به آنچه مخالف عقايدشان بود كافر شدند؛ عده‌اي ديگر مصداق آن دو را مشركان قريش دانسته‌اند كه قرآن كريم را تقسيم و بخشي را سحر، كهانت، افسانه گذشتگان و بخشي را ساختگي دانسته‌اند يا مشركاني كه بر اين باور بودند افترائاتي به قرآن وارد است و به تقسيم و تجزيه احكام قرآن پرداخته‌اند؛ برخي ديگر از مفسران بدون توجه به سياق آيات، مصداق آن دو را قوم حضرت صالح× معرفي نموده‌اند. در مقاله حاضر كوشش شده است تا با روش توصيف و تحليل محتوا، ديدگاه‌هاي مختلف در مورد مصداق «مقتسمين»، «عضين» و «مستهزئين» بررسي گردد. حاصل پژوهش نشان مي‌دهد كه اين واژگان با هم ارتباط مفهومي دارند و مصداق آنان كفار قريش‌اند؛ همان گروهي كه در طول رسالت پيامبر| به رهبري وليد بن مغيره به آزار و اذيت آن حضرت پرداختند و قرآن كريم از آنان به «مستهزئين» ياد نموده است.