اثربخشي آموزش راهبردهاي تنظيم شناختي هيجان بر قلدري در مدرسه و آداب گريزي تحصيلي دانش آموزان داراي رفتارهاي پرخطر

اين پژوهش با هدف تعيين اثربخشي آموزش راهبردهاي تنظيم شناختي هيجان بر قلدري در مدرسه و آداب ‌گريزي تحصيلي دانش ‌آموزان داراي رفتارهاي پرخطر انجام شده است. روش پژوهش از نوع نيمه ‌آزمايشي با طرح پيش‌آزمون- پس‌ آزمون با گروه گواه بود. جامعه پژوهش حاضر همه دانش‌ آموزان دختر دوره متوسطه دوم شهر كرج در سال تحصيلي 99-1398 بودند كه براي اجراي پژوهش يك دبيرستان از ميان دبيرستانهاي ناحيه ۴ كرج به روش نمونه‌ گيري در دسترس انتخاب شد. به ‌منظور اجراي پژوهش، در مرحله اول براي شناسايي دانش‌ آموزان داراي رفتارهاي پرخطر، پرسشنامه رفتارهاي پرخطر زاده‌ محمدي و همكاران (1390) اجرا شد و دانش‌ آموزان داراي نمرات بالاتر از ميانگين اين پرسشنامه به‌ عنوان دانش‌ آموزان پرخطر شناسايي و در دو گروه آزمايش و گواه به‌ طور تصادفي جايگزين شدند. گروه آزمايش به مدت ۱۰ جلسه ۹۰ دقيقه‌ اي تحت آموزش راهبردهاي تنظيم شناختي هيجان قرار گرفتند. ابزار اندازه‌ گيري پژوهش حاضر، پرسشنامه تجديدنظر شده قلدري/ قرباني در مدرسه الوئوس (۱۹۹۶) و پرسشنامه آداب ‌گريزي كلارك و همكاران (۲۰۱۵) بود كه شركت ‌كنندگان آن را در مرحله پيش ‌آزمون- پس‌ آزمون تكميل كردند. داده‌ ها با به ‌كارگيري روشهاي آمار توصيفي و تحليل كوواريانس تك ‌متغيره و چندمتغيره و با نرم‌ افزار SPSS24 تجزيه و تحليل شدند. نتايج حاكي از كاهش رفتارهاي قلدري در مدرسه و آداب ‌گريزي تحصيلي در گروه آزمايش نسبت به گروه گواه بود و در قلدري در مدرسه و آداب ‌گريزي تحصيلي گروه گواه افزايشي اندك مشاهده شد. در نتيجه مي‌ توان از برنامه آموزش راهبردهاي تنظيم شناختي هيجان به ‌منزلۀ بخشي از برنامه ‌هاي رفع مشكلات رفتاري دانش‌ آموزان در عرصه تعليم و تربيت بهره جست.