علل گرايش به تحجر در عرب جاهلي و خوارج با تكيه بر عقل و داده‌هاي تاريخي

تحجر يكي از مهمترين موانع دستيابي به كمالات انساني و اجتماعي است. انسان مبتلا به تحجر، با دادن رنگ تقدس و جاودانگي به برداشت‌هاي محدود و ناقص خويش، در مقابل هرگونه سخن حق و استدلال متقني كه در تقابل با عقايد و انديشه‌هاي وي است، مقاومت و ايستادگي مي‌كند. همين امر سبب گرديده است تا اين نوع تفكر به عنوان پديده‌اي شوم در مسير رشد و بالندگي فرد و جامعه در تمام ادوار مختلف تاريخي و در بين اقشار مختلف جامعه، شناخته شود. شناخت علل گرايش به تحجر يكي از مهمترين مسائل در پيشگيري و مبارزه با تفكر متحجرانه است. از آنجا كه اين نوع تفكر در بين بخشي از افراد جامعه در عصر نبوي و علوي نيز ظهور و بروز يافت. اين پژوهش با هدف پاسخ به اين سوال كه علل گرايش به تحجر؛ بر اساس عقل و داده هاي تاريخي پيرامون عرب جاهلي و خوارج چيست؟ نگاشته شد. لذا در اين پژوهش علل گرايش انسان ها به تحجر در دو دسته رواني و فكري‌ـ‌عقيدتي با تكيه بر عقل و داده هاي تاريخي به صورت خاص عرب جاهلي و خوارج تبيين شده است. پژوهش حاضر با بهره گيري از اسناد كتابخانه اي و به روش توصيفي تحليلي، صورت گرفته است. بر اساس داده هايي كه در اين پژوهش به دست آمد لجاجت، تصلب و انعطاف ناپذيري و برخي سوگيري‌هاي شناختي و ترك تفكر و عقلانيت، پيروي از ظن و حس گرايي، از جمله علل و زمينه هاي گرايش به تحجر در جهت رواني، عقيدتي و فكري به شمار مي روند.