نسبت نسبي گرايي به علامه، بحثي در نظريه اخلاقي محمد حسين طباطبايي

آراء اخلاقي محمدحسين طباطبايي، پس از انتشار مقاله ششم از كتاب اصول فلسفه و روش رئاليسم، به بحث‌هاي زيادي دامن زده است. برخي همچون مرتضي مطهري نظريات طباطبايي را مورد انتقاد قرار داده و آن را موجب نسبي گرايي (بدون معيار شدن) در اخلاق دانسته‌اند. اين مقاله قصد دارد تا نشان دهد چگونه طباطبايي براي اولين بار در سنت فلسفه اسلامي تلاش كرده ميان اعتباري و متغير بودن حسن و قبح و جاودانگي اصول اخلاقي جمع كند. تاكيد بر ثبات اعتباريات عموميِ مبتني بر ميل به بقاء و تأكيد بر معيار لغويت به عنوان ملاك ارزيابي از يك سو و تكثر اعتباريات خصوصي و نظام داراي طبقه بندي اعتبارات عمومي از سوي ديگر، خوانشي از آراء طباطبايي به دست مي دهد كه هم با قرائتي جديد از نسبي‌گرايي اخلاقي يعني رويكرد تركيبي سازگار باشد و هم انتقاد نسبي شدن (بدون معيار بودن) اخلاق را از نظريات طباطبايي رفع كند. به عبارت ديگر نوعي مطلق گرايي نااخلاقي كه در درون خود نسبت به نظام هاي اخلاقي متعدد ديدگاهي نسبي گرايانه دارد.