تأثير وجود يا فقدان قيد «في الاسلام» در روايت «لا ضرر و لا ضرار» در استنباط مسائل فقهي

يكي از مسائل روايتِ «لَاضَرَرَ وَ لَاضِرارَ»، طرح و بررسيِ تأثيرِ وجود يا فقدان عبارتِ «فِي الْاِسْلَامِ» در استنباط مسائل فقهيِ آن است. در اين خصوص، پژوهش جامع و مستقلي انجام نگرفته است و جستار حاضر درصدد انجام اين كار و پاسخ‌گويي به اين سؤال اصلي و سؤالات فرعي مرتبط با آن به‌روش تحليلي‌استنادي و كتابخانه‌اي است بدين‌گونه كه وجود يا فقدان عبارتِ فِي الْاِسْلَامِ تأثير مستقيم در استنباط مسائل فقهيِ اين روايت دارد. اين نوشتار، اثر وجود عبارت «فِي الْاِسْلَامِ» در روايت «لَاضَرَرَ وَ لَاضِرارَ» را در تأسيسي‌بودنِ ماهيت حكم مستفاد از روايت و نيز نفي ضرر از روابط حقوقي ضرري بين مردم و نيز انطباق بر احكام شرعي ضرري پي‌جويي كرده است. چنين حكم ضرري در مكاتب حقوقيِ بشري بي‌سابقه است.