ارزيابي صفات فيتوشيميايي در اكوتيپ‌هاي مختلف گل‌ختمي (Althaea sp.‎‏)‏

هدف: گل‌ختمي متعلق به جنس Althaea و خانواده Malvaceae مي‌باشد. اين گياه بومي آسيا، جنوب آفريقا و آمريكا است. اين گياه در سراسر ايران در مراتع طبيعي يافت مي‌شود. هدف از انجام اين پژوهش شناسايي بهترين اكوتيپ‌هاي گل‌ختمي از نظر صفات فيتوشيميايي موردمطالعه در اين آزمايش و معرفي بهترين اكوتيپ‌ها به‌منظور پژوهش‌هاي بيش‌تر و استفاده به‌عنوان والدين تلاقي در پروژه‌هاي به‌نژادي مي‌باشد.روش پژوهش: در اين پژوهش صفات فيتوشيميايي در نُه اكوتيپ و سه گونه مختلف بررسي شد. اين صفات شامل ميزان فلاونوئيد كل، محتوي آنتوسيانين كل، ميزان فعاليت بازدارندگي آنزيم تيروزيناز و ميزان فعاليت بازدارندگي آنزيم كولين استراز بود. يافته‌ها: نتايج نشان داد كه از نظر ميزان فلاونوئيد و ميزان فعاليت بازدارندگي آنزيم استيل‌كولين‌استراز اكوتيپ كرمانشاه از گونه A. officinalis به‌ترتيب 18.47 ميلي‌گرم كوئرستين در گرم عصاره و 28.37 (mg/ml مبتني بر ‏50‏IC)، از نظر ميزان آنتوسيانين اكوتيپ بوشهر متعلق به گونه A. ficifolia، 6.45 ميلي‌گرم بر گرم عصاره خشك و از نظر ميزان فعاليت بازدارندگي آنزيم تيروزيناز اكوتيپ يزد با 84.25 (mg/ml مبتني بر 50IC)، بالاترين مقادير را داشتند. پس از محاسبه ضرايب همبستگي پيرسون مشخص ‏شد كه بين صفات موردبررسي همبستگي مثبت و معنادار وجود دارد. در مقايسات اورتوگونال نيز اكوتيپ‌هاي كرمانشاه، مازندران و اصفهان متعلق به گونه A. officinalis از نظر ميزان فلاونوئيد و ميزان فعاليت بازدارندگي آنزيم كولين‌استراز داراي بالاترين مقدار بودند. در تجزيه خوشه‌اي به‌روش WARD اكوتيپ هاي مربوط به هر گونه در گروه مجزا قرار گرفتند.نتيجه‌گيري: بنابراين با توجه به تنوع بالا بين گونه ها و اكوتيپ هاي موردمطالعه، به‌منظور اصلاح و گزينش صفات فيتوشيميايي در گل ختمي از اكوتيپ هاي بررسي‌شده در اين آزمايش مي‌توان به‌عنوان جمعيت پايه و والدين اوليه تلاقي استفاده كرد.