آشكارسازي تأثيرگذاري رخدادهاي گردوغبار فراگير در مقادير شار تابش خالص موج كوتاه ورودي سطح زمين (مطالعه موردي استان خوزستان)

در اين مطالعه سعي شد كه تأثيرگذاري رخداد گردوغبار در زمينه نوسانات و تغييرات روزانه ميزان تابش خالص موج كوتاه دريافتي در سطح زمين استان خوزستان مورد بررسي قرار گيرد. در اين راستا داده هاي روزانه 6 ايستگاه سينوپتيك و كدهاي گردوغباري و سرعت و جهت باد توأم با آن ها استخراج گرديد. با استفاده از داده هاي ايستگاهي 3 كيس گردوغبار فراگير در سطح استان خوزستان و در ادامه با استفاده از دو شاخص گردوغباري محصول سنجنده MODIS يعني شاخص انگستروم هواويزه ها (AEA) و شاخص عمق اپتيكال هواويزه ها (AOD) وضعيت توزيع فضايي گردوغبار در سطح استان بررسي شد و با استفاده از داده هاي باز تحليل شده تابش خالص موج كوتاه دريافتي (در ساعت 12 ظهر يا 09 UTC) پايگاه ECMWF ، تغييرات زماني و مكاني ميزان تابش دريافتي بررسي شد. نتايج حاصل از بررسي 3 كيس گردوغبار فراگير در سطح استان (شامل 19  ژوئن 2012، 12 مي 2018 و 22 جولاي 2010) بيانگر آن بود كه، ذرات آيروسل عموماً در بخش هاي مركزي، جنوبي و غربي استان (نواحي دشتي و پست استان) از نوع ذرات با اندازه متوسط (شاخص نمايي انگستروم بين 0/5 تا 1) و در بخش هاي شرقي و شمال شرقي، از نوع ذرات درشت ( شاخص انگستروم كمتر از 0/5) بوده است. نتايج حاصل از تأثيرگذاري رخدادهاي گردوغبار بر ميزان تابش موج كوتاه دريافتي سطح زمين نشان داد كه در رخداد گردوغباري 22 جولاي 2010 شاخص نمايي انگستروم بيانگر حضور ذرات درشت در اتمسفر نزديك سطح زمين و شاخص AOD نيز بيانگر حضور گردوغبار غليظ در كل پهنه استان بوده است، ميزان تابش خالص موج كوتاه دريافتي (در ساعت 12 ظهر يا 09 UTC) حدود 194 وات بر متر مربع ( حدود28 درصد) كمتر از ميانگين همان ماه بوده است. اين ميزان افت در دو موج گردوغبار ديگر كه مقادير شاخص AOD  و شاخص انگستروم آن ها بيانگر گردوغبار ريزتر و با غلظت كمتر بود، كمتر بوده است. در موج گردوغباري 19 ژوئن 2012، ميزان تابش خالص موج كوتاه دريافتي تنها 5 درصد ( 25 وات بر متر مربع در ساعت 12 ظهر يا 09 UTC) كمتر از ميانگين بلندمدت بوده است و اين افت در رخداد گردوغباري 12 مي 2018 برابر 28 وات بر متر مربع (حدود 4 درصد افت نسبت به ميانگين همان ماه) بوده است.