اشاعه شايعات تجاري در فضاي مجازي: شواهدي از بورس اوراق بهادار تهران (روش پديدارنگارانه)

در اين پژوهش با بهره‌گيري از رهيافت كيفي و به كمك روش پديدارنگاري و استفاده از مصاحبه‌هاي عميق، نحوه ادراك فعالان بورس اوراق بهادار در مواجهه با شايعات تجاري مورد بررسي قرار گرفت. در اين راستا با بيست نفر از افراد صاحب‌نظر در اين حوزه با عناوين مديران بورس‌هاي منطقه‌اي، مديران، تحليل‌گران، كارشناسان شركت‌هاي كارگزاري سازمان بورس با استفاده از روش نمونه‌گيري حداكثر تنوع مصاحبه صورت گرفت و از متن مصاحبه‌ها، ميزگردها، يادداشت‌ها و اظهارنظرهاي منتشر شده در روزنامه‌ها و مجله‌هاي اينترنتي پيرامون بازار بورس طي سال‌هاي اخير استفاده شده است كه در كل مشابه با ديدگاه مصاحبه‌شوندگان پيرامون موضوع پژوهش بودند. با تجزيه و تحليل داده‌ها بر اساس روش ديكلمن، 8 درون مايه و 22 مضمون اصلي استخراج گرديدند. بر اساس يافته‌هاي پژوهش مي‌توان چنين نتيجه‌گيري كرد كه نقش دولت در بازار بورس و رفتار هيجاني و توده‌وار سرمايه‌گذاران باعث تشديد شايعات تجاري شده است. همچنين به اعتقاد برخي از مصاحبه‌شوندگان اخيراً فضاي مجازي و علي‌الخصوص تلگرام در انتشار شايعات تأثير زيادي داشته است. از سويي ديگر با وجود اين‌كه فعالان بورس اوراق بهادار اطلاعات شبكه كدال را بدليل اين‌كه از فيلتر حسابرسي مي‌گذرد را واقعي‌ترين و موثق‌ترين شبكه اطلاع رساني سازمان دانستند اما اتفاقات سياسي اخير و بدبيني نسبت به دولت نگرش آن‌ها را تا حدودي تغيير داده و اعتماد آن‌ها را نسبت به اطلاعات شبكه كدال كمتر نموده است.