بررسي تأثير دماي سطح دريا در پيش‌بيني وقايع سفيد شدن مرجان‌هاي خليج‌فارس

صخره‌هاي مرجاني ازنظر محيط زيستي جزء مهم‌ترين مناطق جهان هستند. در چند دهه اخير اين بوم‌سازگان با افزايش دماي اقيانوس‌ها به‌شدت توسط رويداد سفيد شدن تهديد مي‌شوند. با سفيد شدن صخره‌هاي مرجاني اين بوم‌سازگان تحت تنش بيشتري قرارگرفته و در معرض مرگ ‌ومير قرار خواهند گرفت. امروزه به‌منظور پيش‌بيني و شناسايي مناطق در معرض خطر سفيد شدن مرجان‌ها از داده‌هاي مبتني بر سنجش‌ازدور ماهواره‌اي و قابليت‌هاي تحليل روند استفاده مي‌شود. در اين پژوهش سعي شد با استفاده از روند داده‌هاي 35 ساله در بازه زماني 1980 تا 2015 در قالب داده‌هاي چندبعدي، دماي سطح دريا در سال 2022 با به كار گيري ابزارهاي ArcGIS Pro براي محدوده خليج‌فارس پيش‌بيني شود و مناطقي كه بيشتر در معرض تنش حرارتي منجر به سفيد شدگي هستند شناسايي شوند. در اين تحليل براي برازش خط روند از روش هارمونيك استفاده شد. خط روند هارمونيك خطي منحني است با تكرار دوره‌اي كه بهترين استفاده را براي توصيف داده‌هاي داراي الگوي چرخه‌اي دارد. نتايج اوليه نشان داد كه دماي سطح دريا در محدوده خليج‌فارس از سال 1996 ميانگين دماي بالاتري را تجربه كرده است. نقشه روند به‌دست‌آمده (1980 تا 2015)، بيانگر اين بود كه مناطق شمال غربي خليج‌فارس و بخشي از جنوب آن بيشتر در معرض گرماي طولاني قرار دارند. دقت برازش روند داده‌ها توسط تابع رگرسيوني هارمونيك، پارامترهاي آماري، 0.78= R2 و0.5 =RMSE را ارائه داد. در اين مطالعه، ناهنجاري‌هاي موجود در داده‌ها محاسبه شد و مناطقي كه دماي بالاتر از ميانگين داشتند شناسايي شدند. در برش زماني سالانه پيش‌بيني‌شده (2022)، شمال غربي و بخشي از جنوب منطقه خليج‌فارس با تنش حرارتي منجر به سفيد شدگي مواجه مي‌شوند. نتايج به‌دست‌آمده با نقشه‌هاي سازمان نووآ در همان تاريخ مقايسه شدند و مورد تأييد قرار گرفتند. پيشنهاد مي‌شود تا سازمان‌هاي مسئول براي ارزيابي وضعيت و تهيه نقشه خطر محدوده‌هاي مرجاني از روش‌هاي مبتني بر سنجش‌ازدور و تحليل روند استفاده كنند.