تأثير بهره‌وري كل عوامل توليد بر ظرفيت صادراتي دوجانبه بخش كشاورزي ايران و اتحاديه اروپا

مقدمه و هدف: كشاورزي از مهم ترين محورهاي پيشرفت و توسعه اقتصادي در بسياري از كشورهاي جهان به شمار مي رود از اين رو، توجه به توان و ظرفيت هاي بالقوه صادراتي اين بخش و عوامل مؤثر بر افزايش اين ظرفيت ها در تجارت بين المللي در پرتوي بهره وري كل عوامل توليد بسيار ضروري به نظر مي رسد. برهمين اساس، مطالعه حاضر با هدف بررسي تأثير بهره وري كل عوامل توليد بر ظرفيت صادراتي دوجانبه بخش كشاورزي ايران و كشورهاي عضو اتحاديه اروپا صورت گرفت.مواد و روش ها: در اين مطالعه بهره وري كل عوامل توليد بخش كشاورزي از طريق شاخص تورنكوئيست محاسبه و از مدل جاذبه به منظور مطالعه اثر متغير بهره وري كل عوامل توليد كشاورزي ايران و اتحاديه اروپا و ديگر متغيرهاي اثرگذار طي دوره زماني2015-1980 استفاده شده است. داده هاي آماري مربوط به ايران و 24 كشور عضو اتحاديه اروپا مي باشد، و از روش داده هاي تابلويي با استفاده از الگوي اثرات ثابت براي برآورد مدل استفاده شده است.  يافته ها: نتايج مربوط به مدل اثر ثابت براي ظرفيت صادراتي بخش كشاورزي ايران نشان داد كه، بهره وري كل عوامل توليد ايران و بهره وري كل عوامل توليد كشورهاي واردكننده (اتحاديه اروپا) تأثير مثبت و معني دار بر ظرفيت صادراتي بخش كشاورزي ايران دارد. همچنين نتايج حاكي از تأثير مثبت و معني دار بهره وري كل عوامل توليد بخش كشاورزي كشورهاي عضو اين اتحاديه و معني دار نبودن تأثير بهره وري كل عوامل توليد ايران بر ظرفيت صادراتي اتحاديه اروپا است.بحث و نتيجه گيري: پيشنهاد مي شود در مطالعات آتي راهكارهاي اجرايي رسيدن به رشد بهره و ري بالاتر توسط متوليان همچون سرمايه گذاري بيشتر، آموزش بهتر و فراگيرتر براي توليدكنندگان، به كارگيري تكنولوژي روز در مسير توليد، تخصصي كردن كارگرها در اولويت قرار گيرد تا نتايج مطلوب‌تري حاصل شود.