ارزيابي پيامد طرح‌هاي جامع شهري بر وضعيت پايداري مناطق با استفاده از روش ردپاي اكولوژيك؛ نمونه موردي: شهرستان بروجرد

افزايش جمعيت و توسعه شهرنشيني، آثار زيست محيطي مخربي به دنبال داشته است. با بروز و تشديد اين آثار، رهيافت توسعه پايدار در دستوركار دولت‌ها و برنامه‌ريزان قرار گرفت. سابقه برنامه‌هاي توسعه فضايي تهيه شده در ايران نشانگر ناديده گرفتن ملاحظات پايداري در اكثر برنامه‌هاست. هدف پژوهش حاضر، ارزيابي اثرات زيست محيطي «بازنگري طرح جامع شهرستان بروجرد» از طريق بررسي وضعيت پايداري شهر در سال افق (1410) نسبت به سال پايه (1394)، برحسب ردپاي اكولوژيك و ظرفيت زيستي آن است. از اين رو با پيمايش ميداني به روش پرسشنامه‌اي به تشخيص ميزان ردپاي اكولوژيك اقدام شد. سپس براساس مساحت هريك از انواع شش‌گانه زمين‌، ظرفيت زيستي شهرستان در سال افق و پايه طرح محاسبه شد. نتايج نشانگر آن است كه بيشترين درصد ردپا هم در سال مبدأ و هم در سال افق به ترتيب مربوط به كربن، زمين كشتزاري، زمين جنگلي، زمين ساخته شده، زمين آبي و زمين مرتع مي‌باشد. شهرستان بروجرد در سال 1394 با كسري اكولوژيك در حدود 3/44- هكتار به ازاي هر نفر روبه رو بوده است و در صورت اجراي طرح مذكور، وضعيت پايداري با اندكي تغيير تنزل خواهد يافت و كسري اكولوژيك به ميزان 3/67- هكتار به ازاي هر نفر خواهد رسيد. در انتها به ارائه راهكارهايي جهت جبران كسري اكولوژيك و دستيابي به وضعيت پايداري در شهرستان بروجرد پرداخته مي‌شود.