زمين شناسي، ژئوشيمي و الگوي پراكندگي عناصر در زون هاي دگرساني نقدوز- زايليك، زون ماگمايي ارسباران

منطقه مورد مطالعه در فاصله 25 كيلومتري جنوب شرقي اهر و 40 كيلومتري شمال غربي مشكين شهر و اطراف روستاي نقدوز قرار گرفته است. دگرساني گرمابي منجر به گسترش زون هاي آرژيليك، آرژيليك- سيليسي، سيليسي و پروپيليتي در اين منطقه شده است. بر اساس مطالعات پتروگرافي، نمونه ها تركيبي در حد آندزيت-آندزيت بازالتي، داسيت، ريوداسيت، ريوليت و ليتيك توف داشته و اغلب داراي بافت هاي پورفيريك، گلومروپورفيريك، هيالوميكروليتي و ميكروليتي پورفيريك مي باشند. آناليز XRD نمونه هاي دگرسان، كريستوباليت، ناتروليت، كائولينيت، كوارتز، آلبيت، سانيدين و ارتوكلاز را به عنوان كاني هاي اصلي نشان مي دهد. مطالعات ژئوشيمي نشان داد كه سيال دگرسان كننده داراي منشأ گرمابي بوده و فرايندهاي سوپرژن نيز نقش مهمي در ايجاد زون دگرساني داشته است. در اين بررسي، از روش عنصر بي تحرك، براي محاسبه تغييرات جرم و ميزان انتقال عناصر نادر خاكي در طي فرايند دگرساني گرمابي استفاده گرديد. نسبت (Eu/Eu*) در نمونه هاي دگرسان بالاتر از نمونه تقريباً سالم است و نسبت (Ce/Ce*) براي نمونه نسبتاً سالم يك و بيشتر نمونه هاي دگرسان بزرگتر از يك است. نسبت (La/Yb)n نشان داد كه تهي شدگي عناصر HREE نسبت به عناصر LREE در نمونه هاي دگرسان بيشتر از نمونه سالم است و غني شدگي LREE نيز ممكن است باعث افزايش اين نسبت شود. نسبت (La/Sm)n در نمونه هاي دگرسان بيشتر از نمونه سالم بوده كه حاكي از تهي شدگي بيشتر عناصر MREE نسبت به LREE است. با توجه به نحوه توزيع عناصر نادر خاكي در منطقه دگرسان به نظر مي رسد رفتار عناصر تحت تأثير pH، تغييرات دما و فشار، Eh، جذب سطحي توسط رس ها و اكسيد آهن و فراواني ليگاندهاي يوني قرار گرفته است.