طراحي و اعتبارسنجي الگويِ كارآفريني و توسعه‌ پايدار روستايي با تأكيد بر طرح‌هاي آبخيزداري استان اردبيل

عمليات آبخيزداري در استان اردبيل، يكي از بزرگترين و بي‌نظيرترين طرح‌هاي راهبردي درحوزه آبخيزداري كشور مي‌باشد كه در جلوگيري از هدررفت و ذخيره‌سازي رواناب‌هاي بالادست نقش بسيار اثرگذاري ايفا مي‌كند و مي‌تواند بخش كشاورزي منطقه را متحول و به بهبود فضاي كسب و كار و اشتغال پايدار روستايي كمك شاياني نمايد. پژوهش حاضر نيز با هدف طراحي مدل كارآفريني پايدار روستايي مبتني بر طرح‌هاي آبخيزداريِ اجراشده در استان اردبيل در دو مرحله كيفي و كمّي انجام گرفته است. جامعه آماري در مرحله اول 20 نفر از اساتيد مديريت و آبخيزداري و ناظرين عالي اداره كل منابع طبيعي و آبخيزداري استان اردبيل بودند كه به صورت هدفمند (نمونه‌گيري نظري) و با روش ارجاع زنجيره‌اي (روش گلوله‌برفي)، و در مرحله دوم نيز تعداد 200 نفر از بهره‌برداران از طرح‌هاي آبخيزداري كه به شيوه تصادفي طبقه‌اي انتخاب شدند. ابزار گردآوري داده‌ها در مرحله‌ي كيفي، مصاحبه‌ي عميق و نيمه‌ساختاريافته با خبرگان كه به روش دلفي و در سه مرحله انجام و در مرحله‌ي كمّي نيز از پرسشنامه‌يِ بازطراحي‌شده‌يِ منتج از مرحله‌ي اول استفاده گرديد. شاخص‌هاي استخراج‌شده در 7 عامل انتزاعي‌تر (ترويج، تأمين منابع پايدار، گردشگري، اجتماعي، اقتصادي، مشاغل جديد، مشاركت و توانمندي) و 38 مفهوم (كدهاي باز) دسته‌بندي شدند. نتايج پژوهش نشان داد مؤلفه‌ي گردشگري با ضريب مسير 0/902 بيشترين تأثير را در الگوي طراحي‌شده داشته است. در نهايت با استفاده از نرم‌افزار Smart PLS، از برازشِ مدلِ بدست آمده اطمينان حاصل گرديد و تمامي روابط معني‌دار تشخيص داده شدند.