هيجان و نقش آن در انتخاب سياسي، با مروري بر انتخابات رياست جمهوري در ايران

چگونگي تأثير هيجانات بر رفتار سياسي بواسطه‌ نقش تعيين ‌كننده‌ آن در انتخاب سياسي و تأثيرگذار در ميزان مشاركت و همچنين نتايج انتخابات، موضوعي است كه جايگاه مطالعاتي آن در حوزه‌ روانشناسي سياسي قرار مي‌گيرد. در حالي‌ كه همواره در بسياري از كشورها شاهد برگزاري انتخابات هستيم، يافته‌هاي روانشناسي سياسي نشان مي‌دهد كه در بسياري از موارد نتيجه‌ انتخابات تابعي از هيجان بوده و اين هيجانات نقش مؤثري در ميزان مشاركت مردم دارد. اين پژوهش با مروري اجمالي بر انتخابات رياست جمهوري ايران، ضمن گردآوري مستندات تاريخي و استفاده از روش توصيفي ـ تحليلي، به دنبال پاسخ به اين پرسش است كه اساساً گرايش مردم در انتخابات، بيشتر تحت تأثير انتخاب عقلاني است يا تابعي از هيجانات مي‌باشد. بعبارتي كدام متغير نقش مؤثرتري بر فرآيند انتخابات داشته و اينكه چه طيفي از جامعه، چرا و در چه شرايطي تحت تأثير فضاي هيجاني قرار مي‌گيرند؟ اگر انتخاب عقلاني را (صرف‌نظر از اثرات مثبت و منفي هيجان بر انتخاب) بعنوان هدفي منطقي در نظر بگيريم، مروري بر انتخابات ادوار رياست جمهوري ايران مؤيد اين فرضيه است كه وقوع حوادث مؤثر در كنار حضور چهره‌ها و رقباي خاص در مقاطع مختلف، مي‌تواند منجر به ايجاد هيجان و فضاي پرشور سياسي و رقابتي و در نتيجه ميزان مشاركت مردم گردد.