اخذ نظريه از جامعه‎شناسي و تطبيق نابجاي آن با متون ديني؛ نقدي بر كتاب «نظريه عرفي‎شدن با رويكرد اجتهادي تجربي»

اين مقاله به بررسي انتقادي كتاب نظريه عرفي‎شدن با رويكرد اجتهادي تجربي پرداخته است. در اين نقد، دو مشكل اساسي و محوري كه به كليت اين كتاب برمي‎گردد، مبناي مقالۀ حاضر قرار گرفته است. اين دو مشكل يا نارسايي جدي در دو بخش متفاوت و ذيل عناوين «اخذ و تطبيق نابجا» و «خلط مدل تبييني با نظريه» به تفصيل تشريح شده‎اند. در بخش اول، با اقامۀ استدلال‎هايي درخصوص تز عرفي‎شدن در ادبيات جامعه‎شناسي نشان داده شده كه تطبيق مباحث درون‎ديني درخصوص نقصان ايمان، كه مقوله‎اي عام و فراتاريخي است، با مباحث جامعه‎شناختي مربوط به تز عرفي‎شدن، كه امري غيرعام و تاريخي است، را بايد مصداق اخذ و تطبيق نابجا محسوب نمود. در بخش دوم، نكات استدلالي متعددي ارائه شد تا نشان داده شود حداكثر كاري كه آقاي دكتر بستان در كتاب‎شان انجام داده‎اند، تبديل يك مدل تبييني اشباع‎شده به يك مدل تبييني امساكي بوده است كه نبايد آن را با نظريه خلط نمود.