تاثير هم‌حركتي سود بر احتمال دستكاري سود با در نظر گرفتن رقابت بازار محصول

ادبيات حسابداري نشان مي‌دهد مديران شركت‌ها با انگيزه‌هاي مختلفي فرصت مديريت و دستكاري سود را در اختيار دارند. با اين‌حال، توانايي و تصميم مديران براي دستكاري يا عدم دستكاري سود، بستگي به ميزان اطلاعاتي دارد كه از ساير منابع اطلاعاتي در صنعت قابل دستيابي است. هم‌حركتي سود كه به حركت همزمان سود شركت با سود ساير شركت‌ها در صنعت اشاره دارد، مي‌تواند بر ميزان درگيري مديران با فعاليت‌هاي دستكاري سود تاثيرگذار باشد. بر اين اساس، هدف پژوهش حاضر بررسي تاثير هم‌حركتي سود بر احتمال دستكاري سود و همچنين بررسي اين ارتباط تحت شرايط رقابت بازار محصول است. نمونه مورد بررسي شامل 134 شركت پذيرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران در دوره زماني 1388 تا 1399 است. نتايج آزمون فرضيه اول نشان داد هم‌حركتي سود تاثير منفي و معنادار بر احتمال دستكاري سود دارد. به عبارت ديگر، افزايش هم‌حركتي سود باعث كاهش احتمال دستكاري سود مي‌شود. بر اساس نتايج فرضيه دوم در شركت‌هاي با رقابت بازار محصول بالا، هم‌حركتي سود تاثير معناداري بر احتمال دستكاري سود ندارد ولي در شركت هاي با رقابت بازار محصول پايين، هم‌حركتي سود تاثير منفي و معنادار بر احتمال دستكاري سود دارد. نتايج آزمون تحليل حساسيت نيز بيانگر اين بود كه در شركت‌هاي با سن بالا، هم‌حركتي سود تاثير منفي و معنادار بر احتمال دستكاري سود دارد ولي تاثير معناداري در شركت‌هاي با سن پايين مشاهده نشد.