سرريز انتشار گاز دي اكسيدكربن در كشورهاي عضو اوپك

مقدمه: انقلاب صنعتي نه تنها عصر جديدي از رشد سريع اقتصادي را در كشورها آغاز كرد، بلكه پديده هاي امروزي، مانند گرمايش جهاني و تغييرات آب و هوايي را نيز به همراه داشت. از جنبه هاي اصلي انقلاب صنعتي، تبديل اقتصاد جهاني به اقتصادهاي مبتني بر سوخت هاي فسيلي است. استفاده از سوخت‌هاي فسيلي به‌طور مستمر سطح كربن موجود در جو را مختل مي‌كند و در نتيجه باعث حفظ گرما در جو مي شود. با توجه به اين كه كشورهاي عضو اوپك، فروشنده نفت هستند و در مصرف انرژي هاي فسيلي، مزيت نسبي دارند و مصرف انرژي به انتشار گاز كربنيك منجر مي شود، پس پژوهش در زمينه انتشار گاز كربنيك ضرورت مي يابد.مواد و روش ها: در اين پژوهش، ابتدا با استفاده از  شاخص سرريز ديبلد-ييلماز، سرريز انتشار گاز كربنيك در كشورهاي عضو اوپك بررسي شد و سپس با استفاده از تئوري شبكه پيچيده، شبكه سرريز در كشورهاي عضو اوپك بررسي شد.نتايج: مطابق نتايج اين پژوهش، سرريز انتشار گاز كربنيك از كشور آنگولا به ايران 6.1 درصد، امارات متحده عربي 6 درصد، الجزاير 0.8 درصد، اكوادور 1.9 درصد، عراق 1 درصد، كويت 12 درصد، ليبي 5 درصد، نيجريه 1.4 درصد، قطر 1 درصد، عربستان سعودي 3.3 درصد و ونزوئلا 8.8 درصد است. كويت بيش ترين سرريز انتشار گاز كربنيك به ايران را دارد. بيش ترين سرريز انتشار گاز كربنيك از ايران به كشور عراق و آنگولا است. در اين پژوهش، گره ها، كشورهاي عضو اوپك هستند و ضخامت يال هاي بين گره ها، مقدار سرريز انتشار گاز كربنيك در بين كشورهاي عضو اوپك مي باشد. مقدار Contribution to others كه به معني سرريز انتشار گاز كربنيك انتقالي است براي كشور امارات متحده عربي بيش ترين مقدار است و به اين معني است كه اين كشور در بين كشورهاي عضو اوپك بيش ترين مقدار سرريز انتشار گاز كربنيك را دارد. مقدارNET  منفي نشان مي دهد سرريز خالص دريافتي بالاتر از سرريز منتقل شده است. مقدار NET مثبت نشان مي دهد كه سرريز انتقالي بالاتر، از اثر سرريز دريافتي است. مقدار TCI (Total Connectedness Index) در اين پژوهش 61.76 درصد است كه عدد بزرگي است و نشان مي دهد اثر سرريز در كشورهاي عضو اوپك، قوي است. در نهايت با استفاده از تئوري شبكه پيچيده به بررسي اين سرريز پرداخته شد.بحث: مطابق نتايج اين پژوهش كشورهاي آنگولا، اكوادور، ايران، عراق، ليبي و ونزوئلا، فرستنده سرريز انتشار گاز كربنيك و كشورهاي كويت، نيجريه، قطر، عربستان و الجزاير، گيرنده سرريز انتشار گاز كربنيك هستند. كشور كويت، بيش ترين سرريز انتشار گاز كربنيك به ايران را دارد. بيش ترين سرريز انتشار گاز كربنيك از ايران به كشور عراق و آنگولا است. شاخص TCI 61.76 درصد است كه نشان مي دهد اثر سرريز در اين كشورها قوي است. قطر بزرگ ترين فرستنده اثر انتشار گاز كربنيك در شبكه اثر سرريز انتشار گاز كربنيك در كشورهاي عضو اوپك مي باشد. كشور ليبي داراي بيش ترين مقدار Weighted Indegree است و فرستنده اثر سرريز انتشار گاز كربنيك، كشور قطر داراي بيش ترين مقدار Weighted Degree است. كشورهاي قطر، نيجريه و  آنگولا در يك خوشه و كشورهاي  اكوادور و  ونزوئلا در يك خوشه و كشورهاي ايران، عراق، كويت، ليبي، عربستان سعودي و  امارات متحده عربي در يك خوشه از اثر سرريز انتشار گاز كربنيك قرار مي گيرند. مقدار Degree، Outdegree و Indegree در تئوري شبكه پيچيده براي همه كشورها يكسان به دست آمده است.