بررسي اثر فرارفت گرما و تابع باد در برآورد تبخيرتعرق مرجع در كرمان

در اقليم‌هاي خشك و نيمه‌خشك ايران، بارندگي سالانه اندك، فصل بارنگي متمركز بر ماه‌هاي سرد سال و فصل گرم و خشك متمركز بر تابستان است. تحت اين شرايط، محصولات كشاورزي اغلب در معرض تنش آبي قرار مي گيرند و برآورد تلفات آبي ناشي از تبخيرتعرق نيازمند دقت بيشتري است. در اينگونه مناطق، پديده محلي فرارفت گرما در تخمين تبخيرتعرق مرجع (ETo) در اكثر روش‌هاي تجربي و تركيبي، منبع اصلي خطا محسوب مي‌گردد و لازم است متناسب با شرايط محلي، اصلاحات لازم در پارامترهايي نظير تابع باد كه در برآورد ETo موثر هستند، اعمال گردد. در اين مطالعه، دو سال داده تاريخي در مقياس زماني ساعتي ديدباني شده در ايستگاه هواشناسي لايسيمتري مستقر در مزرعه تحقيقاتي دانشگاه شهيد باهنر كرمان مورد تجزيه و تحليل قرار گرفت و تأثير فرارفت گرما بر روي مقادير ETo بررسي و نهايتا توابع باد به تفكيك شب و روز، براي اقليم نيمه خشك كرمان پيشنهاد گرديد. نتايج نشان داد كه با افزايش شاخص فرارفت، بيش‌برآوردي تا حدود 50% در مقدار ETo مشاهده مي‌شود. تابع باد پيشنهادي براي منطقه كرمان در روز شكل نمايي و در شب صورت تواني دارد. اين توابع به طور متوسط براي اين دو مقياس زماني به ترتيب 26 و 8 درصد به دقت برآورد ETo افزوده‌اند.