مواجهه افراد داغ‌ديده در شرايط همه گيري كوويد-19 با پديده سوگ: يك مطالعه كيفي

مقدمه: سوگ فرآيندي است كه  به افراد  داغ‌ديده به هنگام تجربه درد ناشي از فقدان جهت ساماندهي باورهاي آسيب‌ديده و افزايش پذيرش كمك مي‌كند. در شرايط همه‌گيري كوويد-۱۹، داغ‌ديدگان به دليل عدم برگزاري مراسم‌هاي سوگواري با شرايط نوظهوري مواجه بودند. پژوهش حاضر با هدف بررسي شيوه مواجهه افراد داغ ديده با پديده سوگ  در اين شرايط انجام‌گرفته است. مواد و روش كار: براي دست‌يابي به هدف پژوهش، مطالعه كيفي با رويكرد تحليل محتواي جهت‌دار انجام شد. جامعه آماري پژوهش حاضر، ايرانياني بودند كه يكي از اعضاي درجه يك خانواده خود را به واسطه كوويد-۱۹ از دست داده بودند. از اين ميان با استفاده از روش نمونه گيري  هدفمند ۱۶ نفر مورد بررسي قرار گرفتند. جمع آوري داده ها با استفاده از مصاحبه هاي بدون ساختار تا زمان اشباع داده ها در طي سال‌هاي ۱۴۰۱-۱۴۰۰ صورت گرفت.  يافته‌ها: از تجزيه ‌و تحليل داده‌ها، ۱۴ زير طبقه، (حذف مراسم به دليل آسيب رسيدن به‌سلامت جسماني و رواني، برگزاري مراسم در فضاي باز يا مجازي، تأثير متناقض مراسم مجازي، چشم‌به‌راهي حضور ديگران، تلقي مرگ غريبانه متوفي، حس بي‌پناهي، حذف شدن عوامل تسلي‌بخش، غافلگيري به دليل نوظهوري پديده شيوع كوويد-۱۹، عدم دريافت به هنگام پيام تسليت، برآورده نشدن انتظار بازگشت به شرايط عادي، وداع ناتمام، روند سريع تدفين، تجربه غم ناشي از سوگ براي مدت طولاني، حذف مراسم از عزا درآوردن) و سه طبقه (سوگواري ناكام، تنهايي تلخ، گشتالت ناقص سوگ) و يك مقوله محوري داغ ناتمام به دست آمد. نتيجه‌گيري: يافته‌هاي پژوهش حاضر نشان مي‌داد حذف مراسم‌هاي عزاداري در شرايط همه گيري كوويد-۱۹، سبب مواجهه افراد داغ‌ديده با حجم وسيعي از انتظارات برآورده نشده، مي شود. در يك چنين حالتي حسرت جبران گذشته به‌صورت پرونده‌اي باز در ذهن داغ ديده گان باقي مي ماند و مانع طي مراحل سوگ به‌صورت طبيعي مي شود. متخصصان حوزه باليني با بهره‌گيري از اين يافته‌ها مي توانند با پرداختن به خطاهاي شناختي موجود در اين حوزه، عبور از مراحل سوگ را براي اين افراد تسهيل نمايند.