اثر محلول پاشي نانوكودهاي نيتروژنه، فسفره و پتاسه بر برخي صفات كمي نخود (Cicer arietinum) ديم در دشت مغان

اهداف: پژوهش حاضر به‌منظور بررسي اثر نانوكودهاي نيتروژنه، فسفره و پتاسه بر برخي صفات مورفولوژيكي، عملكرد و شاخص برداشت نخود و همچنين معرفي بهترين تيمار كودي انجام گرديد.مواد و روش ها: آزمايش در قالب طرح بلوك‌هاي كامل تصادفي با سه تكرار در سال زراعي 99-1398 در شرايط مزرعه در مركز خدمات جهاد كشاورزي برزند از شهرستان گرمي استان اردبيل اجرا شد. تيمارهاي آزمايشي شامل 1T: محلول‌پاشي با نانوكود نيتروژنه 17 درصد، 2T: محلول‌پاشي با نانوكود فسفره 17 درصد، 3T: محلول‌پاشي با نانوكود كلات پتاسيم 27 درصد و 4T: شاهد بود. يافته ها: تجزيه واريانس داده‌ها نشان داد كه اثر تيمارهاي آزمايشي بر صفات ارتفاع بوته، تعداد شاخه‌هاي فرعي، وزن تر و وزن خشك بوته، تعداد گره در ريشه، وزن خشك گره ريشه، تعداد غلاف، تعداد دانه، وزن دانه، وزن صد دانه، عملكرد دانه و شاخص برداشت معني‌دار بود. اما، اثر تيمارهاي آزمايشي در صفت ارتفاع اولين غلاف از سطح زمين معني‌دار نبود. در اكثر صفات مورد مطالعه، بيشترين مقدار صفات در شرايط محلول‌پاشي نانوكود نيتروژنه و فسفره به‌دست آمد كه عملكرد دانه را به‌ترتيب به‌ميزان 47/81 و 53/29 درصد نسبت به تيمار شاهد افزايش دادند. بيشترين ميزان شاخص برداشت نيز، در اثر محلول‌پاشي نانوكود فسفره به‌دست آمد كه نسبت به تيمار شاهد اين صفت را 22/93 درصد افزايش داد كه با تيمار كودي نانوكود نيتروژنه در يك گروه مشترك بودند. نتيجه گيري:كاربرد نانوكود نيتروژنه و فسفره سبب افزايش صفات مورد مطالعه نسبت به تيمار شاهد شدند، لذا توصيه مي‌شود در اين مناطق و مناطقي با اقليم مشابه از اين نانوكودها استفاده گردد.