بررسي خصوصيات رشد و عملكرد گلرنگ در كشت مخلوط با عدس تحت مديريت علف‌هاي‌هرز

اهداف: يكي از راه‌هاي به سمت كشاورزي پايدار افزايش تنوع در بوم نظام‌هاي كشاورزي با استفاده از كشت مخلوط گياهان زراعي است. اين پژوهش با هدف كنترل و مديريت علف‌هاي‌هرز، ارزيابي خصوصيات رشد و عملكرد گلرنگ در كشت مخلوط با عدس اجرا شده است.مواد و روش‌ها: آزمايش به‌صورت كرت‌هاي خرد شده در قالب طرح پايه بلوك‌هاي كامل تصادفي با سه تكرار در مزرعه تحقيقاتي دانشكده كشاورزي دانشگاه ايلام در سال زراعي 99 1398 اجرا شد. كرت‌هاي اصلي شامل كنترل علف‌هاي‌هرز در دو سطح (كنترل و عدم كنترل علف‌هاي‌هرز) و كرت‌هاي فرعي شامل الگوهاي مختلف كشت مخلوط (كشت خالص گلرنگ، كشت خالص عدس، كشت مخلوط افزايشي 100 درصد گلرنگ+ 25 درصد عدس، 100 درصد گلرنگ+ 50 درصد عدس، 100 درصد گلرنگ+ 75 درصد عدس، 100 درصد گلرنگ+100 درصد عدس و الگوي كشت جايگزيني 50 درصد گلرنگ+50 درصد عدس) بودند. نتايج: نتايج نشان داد كمترين تعداد گونه (به‌ترتيب 5.3 و 6.2 گونه در مترمربع)، تراكم (به‌ترتيب 32 و 26 بوته در مترمربع) و ماده خشك علف‌هاي‌هرز (به‌ترتيب 64.2 و 76.6 گرم در مترمربع) در الگوي كشت مخلوط افزايشي 100 درصد گلرنگ+ 75 درصد عدس و 100 درصد گلرنگ+ 100 عدس به‌دست آمد. كشت خالص گلرنگ و عدس بيشترين تراكم و ماده خشك علف‌هاي‌هرز را به خود اختصاص دادند. بيشترين ميزان كارايي مصرف نور در گلرنگ و عدس (به‌ترتيب 4.44 و 4.67 مگاژول برمترمربع) در كشت مخلوط افزايشي 100 درصد گلرنگ +100 درصد عدس تحت شرايط كنترل علف‌هاي‌هرز به‌دست آمد. ﻧﺘﯿﺠﻪﮔﯿﺮي: ﻧﺘﺎﯾﺞ ﻧﺸﺎن داد ﮐﻪ اﻟﮕﻮﻫﺎي ﮐﺸﺖ ﻣﺨﻠﻮط اﻓﺰاﯾﺸﯽ ﻋﺪس ﺑﺎ ﮔﻠﺮﻧﮓ ﺑﺎ ﮐﺎﻫﺶ ﺗﺮاﮐﻢ و ﻣﺎده ﺧﺸﮏ ﻋﻠﻒﻫﺎيﻫﺮز رﺷﺪ، ﻋﻤﻠﮑﺮد و اﺟﺰاي ﻋﻤﻠﮑﺮد ﮔﻠﺮﻧﮓ ﺗﺤﺖ ﺷﺮاﯾﻂ ﻋﺪم ﮐﻨﺘﺮل ﻋﻠﻒﻫﺎيﻫﺮز ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﮐﺸﺖ ﺧﺎﻟﺺ اﯾﻦ ﮔﯿﺎه ﺑﻬﺒﻮد دادﻧﺪ.