رقابت ايران و عربستان و تحولات مجموعۀ امنيتي خاورميانه

مسائل امنيتي خاورميانه با وقوع حوادث تروريستي 11 سپتامبر 2001 وارد فضاي جديدي شد كه يكي از نمودهاي آن را در برجسته‌شدن رقابت ايران و عربستان بر سر رهبري منطقه‏اي مي‏توان ديد. اين رقابت، خود به پيچيدگي بيشتر مسائل امنيتي و وقوع بحران‏هاي جديد امنيتي منجر شد كه نه تنها براي امنيت مردم منطقه، بلكه براي صلح و امنيت بين‏المللي نيز مهم است. با توجه به اهميت موضوع، در اين مقاله تأثير رقابت ايران و عربستان به‌عنوان دو كشور مدعي رهبري در خاورميانه را بر امنيت اين منطقه پس از حوادث يازده سپتامبر در چارچوب نظريۀ مجموعۀ امنيتي منطقه‏اي بررسي مي‌كنيم. پرسش اصلي اين است كه رقابت ايران و عربستان پس از حوادث يازده سپتامبر 2001 چه تأثيري بر تحولات مجموعۀ امنيتي خاورميانه داشته است؟ در پاسخ به اين پرسش، اين فرضيه مطرح مي‏شود كه رقابت ايران و عربستان پس از حوادث يازده سپتامبر 2001 باعث افزايش ناامني در خاورميانه و افزايش مداخلۀ قدرت‏هاي جهاني در منطقه شده است كه نتيجۀ آن شكل‏گيري بحران‏هاي دامنه‏دار امنيتي و بي‏ثباتي بوده است. در گردآوري داده‏هاي پژوهش از منابع كتابخانه‏اي و اسنادي مرتبط با موضوع استفاده مي‏كنيم و در تجزيه‌وتحليل داده‏ها نيز با بهره‏گيري از روش تاريخي و مقايسه‏اي به توصيف و تحليل تأثير رقابت اين دو كشور بر تحولات در مجموعۀ امنيتي خاورميانه پس از حوادث يازده سپتامبر مي‏پردازيم.