بسط شبكۀ مفهومي قدرت فراسوي دوگانه‌انگاري‌ها

قدرت و شبكۀ مفهومي آن همچنان پرمناقشه است؛ از يك سو تعاريف كلاسيك از قدرت نابسنده‌اند و پاسخگوي تنوع مفهومي آن نيستند و از سوي ديگر، رويكردهاي جديد قدرت چنان مفهوم مقاومت را گسترده در نظر گرفته‌اند كه هر كنشي را به مثابه مقاومت تعريف كرده‌ و ديگر مفاهيم مرتبط با قدرت را ناديده گرفته‌اند. مهمتر از آن در ادبيات قدرت شاهد انواع دوگانه‌انگاري‌ها هستيم، دوگانه‌هايي شامل: قدرت-پذيرش، قدرت-بي‌قدرتي و قدرت-مقاومت. در اين مقالۀ نظري، سعي كرده‌ايم در وهلۀ نخست تاحدودي مناقشات حول مفهوم قدرت و مقاومت را نشان دهيم و در وهلۀ دوم نسبتِ هر يك از مفاهيم مرتبط با قدرت را با انواع مختلف قدرت روشن سازيم و از دوگانه‌هاي موجود فراتر رويم. نتايج حاكي از آن است كه تعاريف كلاسيكِ قدرت، شبكۀ مفهومي قدرت را حداكثر به دوگانه‌هاي قدرت-پذيرش يا قدرت-بي‌قدرتي محدود مي‌كند و رويكردهاي جديد نيز دوگانۀ قدرت-مقاومت را برجسته مي‌سازند و پذيرش و بي‌قدرتي را ناديده مي‌گيرند؛ در حالي كه به لحاظ منطقي مي‌توان از امكانِ طرح اين مفاهيم در نسبت با قدرت سخن گفت و شبكۀ مفهومي قدرت-مقاومت-بي‌قدرتي-پذيرش را جايگزين دوگانه‌انگاري‌هاي رايج كرد.