به ‌كارگيري نظريه ساختار بلاغي براي بهبود بازنمايي متن با شبكه‌هاي عصبي عميق

يافتن يك بازنمايي معنايي غني با ابعاد كم براي متون طولاني يكي از چالش هاي اساسي در فعاليت هاي مختلف پردازش زبان طبيعي به شمار مي رود. اين بازنمايي بايد اطلاعات معنايي و نحوي متن را در برگرفته و همچنين بر حسب وظيفه مد نظر ارتباط و تشابه متون را در ابعاد كم مدل‌سازي كند. در اين مقاله تلاش بر آن است تا با بهره‌گيري از نظريه ساختار بلاغي و شبكه‌هاي عصبي عميق چالش هاي مطرح شده مرتفع گردد. نظريه ساختار بلاغي با ارائه يك ساختار سلسله مراتبي به توصيف اهميت عبارات موجود در متن و روابط بين آن‌ها مي‌پردازد. در اينجا تأثير به‌كارگيري اين ساختار درختي بر دو وظيفه بازيابي اطلاعات و تحليل احساسات بررسي شده‌است. در وظيفه بازيابي اطلاعات، جهت مدلسازي وابستگي معنايي بين مستندات، يادگيري بازنمايي سند توسط شبكه‌هاي عصبي بازگشتي عميق دوقلو صورت پذيرفت. بطوريكه ذخيره و بازيابي مستندات متني تسهيل گردد. اين شبكه از دو زيرشبكه بازگشتي عميق تشكيل شده است. اين شبكه هاي بازگشتي، مبتني بر ساختار درختي حاصل از تجزيه متن توسط نظريه ساختار بلاغي مي‌باشند. اين متدلوژي بر روي دو مجموعه داده خبري شامل اخبار بي بي سي و همچنين زيرمجموعه اي از دادگان رويترز مورد ارزيابي قرار گرفت. نتايج نشان مي دهد بازنمايي ارائه شده توسط اين ساختار، كارآيي بالاتري از بازنمايي هاي سنتي مبتني بر سبد كلمه دارد. اين رويكرد كارايي را به ميزان ۶٪ بر روي مجموعه داده بي‌بي‌سي و ۳٪ بر روي مجموعه داده رويترز نسبت به بهترين روش كلاسيك بهبود داده‌است. در وظيفه تحليل احساسات، در ابتدا به كمك شبكه عصبي بازگشتي عميق مبتني بر درخت ساختار بلاغي به ايجاد بازنمايي و در نهايت دسته‌بندي احساسات نظرات افراد پرداخته شد. سپس ساير اطلاعات موجود در درخت جهت بهبود مدل مورد استفاده قرار گرفت. اين اطلاعات شامل آگاهي از اهميت هر بخش از متن با استفاده از درخت ساختار بلاغي مي باشد. با تشخيص بخش هاي مركزي متن و اعمال مكانيزم توجه بر آن در شبكه عميق بازگشتي بازنمايي غني‌تري براي متن ايجاد مي گردد. اين بازنمايي كارايي مدل تحليل احساسات را بر روي دادگان اينترنتي نظرات بينندگان فيلم در مقايسه با روش هاي پايه به ميزان ۳٪ افزايش داده است. نتايج حاصل از اين بررسي، بهبود بازنمايي متن با استفاده از شبكه هاي عميق مبتني بر نظريه ساختار بلاغي را نشان مي دهد. بهبود بازنمايي به كمك ساختاردهي متن غير ساختار يافته بر روي زبان هاي ديگر از جمله زبان فارسي مي تواند مورد راستي آزمايي قرار بگيرد.