تحليل و ترسيم ساختار علمي مدارك حوزه بيومكانيك ايران بر اساس شبكه هم‌واژگاني

سابقه و هدف: تحليل شبكه، رويكردي در مطالعات اجتماعي است كه ساختار شهودي و نيز مدل ‌هاي رياضياتي و محاسباتي را ترسيم مي‌ نمايد و در مطالعات حوزه‌ هاي مختلف از آن استفاده مي ‌شود. هدف از انجام اين پژوهش، بررسي و ترسيم ساختار موضوعي آثار علمي حوزه بيومكانيك ايران به عنوان يك حوزه بين رشته‌ اي است. مواد و روش‌ها: پژوهش حاضر با رويكرد علم‌سنجي و به‌كارگيري فن تحليل هم‌ رخدادي واژگان با استفاده از داده ‌هاي پايگاه وب‌ آو ساينس (Web of Science (WoS)) انجام گرفته است. علاوه بر ترسيم نقشه علم، از تحليل عاملي و تحليل خوشه‌بندي نيز استفاده شده است. به‌منظور تحليل داده‌ها از نرم‌ افزار VOSviewer و SPSS استفاده شده است. يافته‌ها: با بررسي ساختار موضوعي و مفهومي نقشه حاصل از پياده ‌سازي فن هم‌ رخدادي واژگان بر جامعه آماري، پنج گروه موضوعي شناسايي شد كه عبارتند از: بيومكانيك حركات بدن، بيومكانيك بافت و ارتوپدي، بيومكانيك قرنيه، بيومكانيك محاسباتي، و بيومكانيك شغل و ستون فقرات. تحليل خوشه‌بندي نيز چهار خوشه موضوعي را نشان داد كه به ‌جز عدم شناسايي بيومكانيك حركات بدن، مابقي خوشه‌هاي شناسايي شده در نقشه علمي نيز بازيابي شدند و در تحليل عاملي نيز ۶ عامل شناسايي شد كه به جز عامل ديابت ساير عوامل در خوشه هاي موضوعي پديدار شده بودند. نتيجه‌گيري: حوزه ‌هايي كه بيشتر مرتبط با آسيب ‌هاي وارده به بدن در حين فعاليت ‌هاي شغلي، حركات روزمره يا تصادفات كه منجر به شكستگي و آسيب ‌هاي ارتوپدي مي ‌شود، جذابيت و اهميت بيشتري براي پژوهشگران داشته است. همچنين حجم قابل توجهي از پژوهش ‌ها مبتني بر روش ‌هاي محاسباتي بوده است.