بازنمايي معناي هويت در فيلمنامۀ حقايق دربارۀ ليلا دختر ادريس اثر بهرام بيضايي

هويت مفهومي سيال و بي‏ثبات است كه متناسب با به كارگيري در هر متن، معناي آن تعريف مي‏شود. در برخي تعريف‏هاي جامعه‏شناختي، تقابل ميان هويت فردي و اجتماعي، ذيل نگاه كلي به مفهوم هويت رنگ مي‏بازد. فرديت هر شخص كه دربردارندۀ صفات منحصربه‏فرد و غالباً ذاتيِ اوست، تحت تأثير هويت اجتماعي كمرنگ است و با امور اكتسابي در اجتماع و هر گفتمانِ غالب تغيير مي‏كند. شناخت هويت هر فرد در سايۀ تمايزاتش از ديگري امكان‏پذير مي‏شود و به عبارت ديگر، هويت، برآمده از ارتباط و تعامل ميان خود و ديگري است. در همۀ متون ازجمله متون ادبي، هويت به اقتضاي ظرفيت‏هاي موجود در متن، بازنمايي مي‏شود. در ادبيات روايي نيز شگردهاي روايت‏پردازي اين بازنمايي را محقق مي‏كنند. در اين پژوهش به بازنمودهاي معناي هويت و واكاوي معناي ضمني آن در فيلمنامۀ حقايق دربارۀ ليلا دختر ادريس، پرداخته شده است. نتيجه اينكه: مفهوم هويت در روايت زندگيِ ليلا بر تأثيرپذيرفتنِ فرديتِ وي از ارتباطات اجتماعي و گفتمان‏هاي غالب جامعه تأكيد مي‏كند. اصلي‏ترين شگردهاي روايي كه اين بازنمايي را به انجام مي‏رسانند، رويدادهاي اصلي داستان، عناصر روايي و تقابل‏هاي دوگانه هستند.