سرمايۀ اجتماعي شبكه‌اي و مديريت پايدار روستايي (مورد مطالعه: شهرستان قلعه‌گنج)

توسعۀ روستايي، ضرورتي بنيادي براي توسعۀ ملي است و بايد در اولويت برنامه‌هاي توسعه قرار گيرد. يكي از راهبردهاي مؤثر در راستاي توسعۀ همه‌جانبه و پايدار جوامع روستايي، مشاركت و توانمندي‌هاي مردم، به‌ويژه روستاييان در تمام ابعاد آن است.هدف پژوهش حاضر، ارزيابي نقش سرمايۀ اجتماعي در توسعۀ محلي روستاهاي گلدشت، جنگل‌آباد و گزآباد در شهرستان قلعه‌گنج استان كرمان، بر پايۀ تحليل شبكۀ ‌اجتماعي در دو بازۀ زماني قبل و بعد از اجراي طرح توان‌افزايي جوامع محلي است. با توزيع پرسشنامۀ تحليل شبكه و مصاحبۀ مستقيم با 251 نفر از اعضاي صندوق اعتبارات خرد محلي به‌صورت شبكۀ كامل، داده‌هاي مورد نياز جمع‌آوري شدند.يافته‌ها نشان مي‌دهد شاخص تراكم در تمامي روستاهاي مورد مطالعه و در دو شبكۀ اعتماد و مشاركت پس از اجراي طرح توانمندسازي افزايش يافته است و بيشترين تراكم مربوط به پيوند اعتماد در روستاي گزآباد (90.1) است. افزايش ميزان تراكم سبب توسعۀ اعتماد، مشاركت و سرمايۀ اجتماعي در سطح افراد مي‌شود. افزايش شاخص دوسويگي نيز نشان‌دهندۀ نقش مهم و مؤثر طرح توانمندسازي در افزايش روابط دوجانبه و متقابل در پيوندهاي اعتماد و مشاركت و افزايش سرمايۀ اجتماعي و درنتيجه افزايش توان فردي است.يا توجه به نتايج مي‌توان گفت اجراي پروژۀ توانمندسازي موجب اعتمادسازي و تقويت روحيۀ مشاركت و همكاري در بين اعضاي صندوق‌هاي اعتبارات خرد شده است كه اين امر بر اثربخشي مطلوب رويكرد اجتماع‌محور در راستاي افزايش سرمايۀ اجتماعي تأكيد مي‌كند؛ بنابراين برنامه‌ريزان و سياست‌گذاران با بهره‌برداري از اين نتايج مي‌توانند براي بهبود مديريت پايدار روستايي برنامه‌ريزي كنند.