مهدي اخوان ثالث و مسئلۀ زبان شعر نيما

نگاه جامع نيما يوشيج به شعر و درك اين دقيقه كه هرگونه تغيير در شعر بايد بنيادين و كلي باشد، موجب شد كه تمامي عناصر در شعر «آزاد» نيما دچار تحولي اساسي شوند. يكي از عناصر شعر كه در شعر آزاد نيما تغييراتي ملموس نسبت‌به شعر كلاسيك پذيرفت، «زبان» بود. مسئلۀ زبانِ شعرِ نيما از همان ابتدا دغدغۀ موافقان نيما و دستاويز مخالفان او بوده است. مهدي اخوان ثالث يكي از طرفداران نيما بود كه در پي گشودن پيچيدگي‌ها و دشواري‌هاي زبان او برآمد و نخستين كتاب مستقل دربارۀ زبان شعر نيما را به نگارش در‌آورد. در پژوهش پيش رو ابتدا آراي موافقان و مخالفان نيما دربارۀ زبان شعر او مطرح شده و سپس نظريات اخوان در كتاب عطا و لقاي نيما يوشيج با روش «تحليل انتقادي» بررسي شده است. در پايان مشخص شده كه اخوان براي دفاع از شيوۀ نيما كوشيده است براي هنجارگريزي‌هاي زباني نيما نظايري از گذشتگان بيابد تا ثابت كند نيما از اغلب اجازات و امكاناتي كه در اختيار قدما بوده، در شعرش استفاده كرده است. او همچنين در ضمن بحث‌هايش به نكات ظريفي اشاره كرده است كه بعدها پژوهشگران ديگري آن را گسترش داده و تكميل كرده‌اند؛ بااين‌حال وي در مواردي نيز دچار اشتباهاتي شده است.