بررسي رابطه رخداد گردوخاك با عوامل اقليمي و شرايط سطحي در استان خوزستان (2019-2011)‏

استان خوزستان تحت تاثير توفان‌هاي گردوخاك است. هدف از اين مطالعه تعيين مهم‌ترين عامل‌هاي اقليمي و شرايط سطحي در انتقال و ‏انتشار گردوخاك‌هاي داخلي اين استان مي‌باشد. با استفاده از داده‌هاي سنجش از دور از سه منبع مختلف داده شامل ‏MERRA-2‎، ‏GLDAS‏ و آكوا، ‏ميانگين ماهانه غلظت جرمي گردوخاك سطحي و گردوخاك ستون هوا و همچنين برخي متغيرهاي اقليمي شامل دما و باد سطحي، رطوبت ويژه و آهنگ ‏بارش باران و شرايط سطحي شامل رطوبت خاك و پوشش گياهي از سال 2011 تا 2019 تهيه و توزيع آن‌ها ترسيم و تحليل شد. نتايج تحقيق نشان مي‌دهد، ‏استان خوزستان با متوسط شاخص پوشش گياهي 0.15 مستعد فرسايش بادي و گردوخاك محلي است. همچنين غلظت جرمي گردوخاك سطحي و ‏گردوخاك ستون هوا از جنوب غرب به شمال شرق استان كاسته مي‌شود كه دليل آن را مي توان ساختار كوهستاني و همچنين افزايش فاصله مناطق شمال ‏شرق استان از كانون‌هاي بيروني گردوخاك دانست. در توزيع ماهانه غلظت جرمي گردوخاك سطحي با دما و سرعت باد به ترتيب همبستگي 0.84 و 0.96 ‏داشته و با بارش، رطوبت خاك و شاخص پوشش گياهي به ترتيب ضريب همبستگي 0.84-، 0.81- و 0.54- دارد. گردوخاك سطحي بيشترين همبستگي ‏را با عوامل اقليم دارد كه نشان دهنده تاثير گردوخاك فرامحلي هستند. در توزيع سالانه، رابطه غلظت جرمي گردوخاك سطحي با پوشش گياهي منفي به ‏دست آمد. همپنين ارتباط گردوخاك ستون هوا با پوشش گياهي منفي و بارش مثبت بود.‏