كاربرد همزمان سركه چوب و تلقيح با قارچ‌هاي ميكوريزا آرباسكولار جنس Glomus بر رشد، عملكرد و تركيب اسيدهاي چرب بالنگوي شهري در خاك‌هاي فقير

استفاده از كودهاي زيستي و تغذيه متعادل گياه به عنوان مهم ترين عوامل حاصلخيز كننده خاك از اولويت هاي سيستم هاي كشاورزي پايدار است. به منظور ارزيابي كاربرد همزمان سركه چوب و تلقيح با قارچ هاي ميكوريزا آرباسكولار بر رشد و عملكرد گياه دارويي بالنگوي شهري در    خاك هاي فقير آزمايشي به صورت فاكتوريل در قالب طرح بلوك هاي كاملاً تصادفي در سال زراعي 1401 1400 اجرا شد. در اين آزمايش فاكتور اول شامل سركه چوب با سه سطح (عدم كاربرد، كاربرد دو و چهار ليتر در هكتار) و فاكتور دوم تلقيح با قارچ ميكوريزا آربوسكولار جنس Glomus  (عدم تلقيح، تلقيح بذر با قارچ و تلقيح بذر + خاك با قارچ) در سه تكرار اجرا شد. نتايج نشان داد كه صفات ارتفاع بوته، وزن هزار دانه، زيست توده، عملكرد دانه، شاخص برداشت، درصد روغن و عملكرد روغن به طور معني داري تحت تأثير برهمكنش سركه چوب و تلقيح با قارچ ميكوريزا قرار گرفتند. بيشترين ميزان عملكرد دانه (2038 كيلوگرم در هكتار) در كاربرد 2 ليتر در هكتار سركه چوب تلقيح بذر با قارچ ميكوريزا، درصد روغن (25.11 درصد) و عملكرد روغن (487.95 كيلوگرم در هكتار) با كاربرد 4 ليتر در هكتار سركه چوب و تلقيح بذر با قارچ ميكوريزا مشاهده شد. اسيدهاي چرب پالميتيك، لينولنيك، اولئيك، لينولئيك، پالميتولئيك و استئاريك به طور معني داري تحت تأثير كاربرد سركه چوب و تلقيح با قارچ ميكوريزا قرار گرفتند. در بين اسيد هاي چرب مورد بررسي فقط اسيد لينولنيك با كاربرد سركه چوب و تلقيح با قارچ ميكوريزا افزايش يافت، به طوريكه همه سطوح تيمارهاي سركه چوب، تلقيح بذر و تلقيح بذر + خاك با قارچ توانست ميزان اسيد لينولنيك را در مقايسه با تيمار عدم تلقيح افزايش دهد. به طوركلي، مي توان نتيجه گرفت كه براي حصول عملكرد دانه و روغن بالاي گياه دارويي بالنگوي شهري در خاك هاي فقير، كاربرد همزمان سركه چوب به ميزان 2 ليتر در هكتار و تلقيح بذر و خاك با قارچ ميكوريزا تيمار مطلوبي به شمار مي رود.