بهبود رشد و صفات فيزيولوژيكي زيره سبز (.Cuminum cyminum L) با بسترهاي مختلف كاشت تحت تنش عناصر سنگين در مرحله زايشي

آلودگي عناصر سنگين در خاك يك مشكل گسترده جهاني است، بنابراين جهت كاهش تجمع و اثرات منفي فلزات سنگين در گياهان استفاده از بسترهاي مختلف كاشت راهكاري مؤثر و اقتصادي است. به منظور بررسي بهبود رشد و صفات فيزيولوژيكي زيره سبز با بسترهاي مختلف كاشت تحت تنش عناصر سنگين، آزمايشي در قالب فاكتوريل و بر پايه طرح كاملاً تصادفي در سال 1401 1400 انجام گرديد. عامل اول آزمايش شامل عناصر سنگين در چهار سطح (شاهد، كادميوم، سرب و نيكل) با غلظت 50 ميلي‌گرم بر كيلوگرم خاك و عامل دوم شامل بسترهاي مختلف كاشت در چهار سطح (شاهد، كود دامي، كمپوست، ورمي‌كمپوست) بود. نتايج نشان داد كه عناصر سنگين در خاك سبب جذب و انتقال به اندام‌هاي هوايي شده است. از سوي ديگر مصرف كودهاي آلي سبب كاهش معني‏دار كادميوم، سرب و نيكل اندام هوايي نسبت به شاهد گرديد. عناصر سنگين با افزايش نشت يوني و كاهش محتواي رنگدانه‏هاي فتوسنتزي، وزن خشك اندام هوايي و عملكرد دانه را كاهش دادند. كود دامي و ورمي‏كمپوست محتواي كلروفيل و محتواي نسبي آب برگ را به طور معني‏داري نسبت به شاهد افزايش دادند. همچنين فعاليت آنزيم‏هاي كاتالاز و آسكوربات پراكسيداز تحت تنش عناصر سنگين افزايش معني‏داري نشان داد. در مجموع نتايج اين پژوهش نشان داد كه كاربرد ورمي‏كمپوست و كود دامي بهترين شرايط را براي رشد زيره سبز تحت تنش عناصر سنگين را فراهم مي‏كند.