مكان‌يابي اسكان اضطراري و موقت بعد از رخداد زلزله در شهر دامغان با استفاده از مدل فازي

زمينه و هدف: زلزله به‌عنوان يكي از مهم‌ترين مخاطرات محيطي در شهرها، سالانه خسارات مالي و جاني فراواني به بار مي‌آورد و يكي از ضروري‌ترين اقدامات در اين زمينه، بكارگيري اصول مديريت بحران است. از جمله مهم‌ترين نيازهاي اساسي آسيب‌ديدگان ناشي از مخاطرات طبيعي، داشتن يك سرپناه ايمن است.روش: نوع پژوهش، كاربردي و رويكرد انجام آن توصيفي-تحليلي است. براساس معيارهاي مؤثر در امر مكان‌يابي بهينه اسكان اضطراري و موقت، از 19 لايه‌ي شهر دامغان استفاده شد و سپس نقشه پهنه‌هاي مناسب جهت اسكان اضطراري و موقت با استفاده از مدل Fuzzy و نرم‌افزار Arc GIS تهيه شد.يافته‌ها: نتايج به دست آمده بيانگر آن است كه در مجموع از كل شهر دامغان، بخش‌هاي‎ واقع در محدوده‌هاي پارك دانشجو و پارك جنگلي، محله امام، محله بهارستان، مصلي (در حال ساخت)، شهرك گلستان و مسكن مهر، دانشگاه علوم پايه دامغان، ميدان‌هاي امام حسين (ع)، 15 خرداد، دانشجو و سعدي داراي اولويت بالاتري براي مكان‌يابي اسكان اضطراري و موقت بعد از زلزله احتمالي برخوردار هستند كه نيازمند توجه شايسته سازمان‌ها و ادارات (شهرداري، فرمانداري، هلال احمر) در زمينه تأمين و تجهيز زيرساخت‌ها، فراهم سازي وسايل، اداوات و اقلام مورد نياز(درماني، مواد غذايي، منابع آب و انرژي) در مواجه با رخداد زلزله احتمالي در شهر دامغان در كنار آموزش همگاني شهروندان و مشاركت آن‌ها است. قابل ذكر است كه مابقي پهنه شهري موجود دامغان كه حدود 70درصد مساحت شهري نيازمند توجه جدي در زمينه مديريت بحران ناشي از زلزله احتمالي است و در زمينه اسكان اضطراري و موقت مناسب نيستند.نتيجه‌گيري: راهبرد اصلي مديريت بحران براي كاهش اثرات زيان بار پس از وقوع زلزله، احداث پايگاه‌هاي اسكان اضطراري و موقت براي زلزله‌زدگان است.بنابراين در برنامه‌ريزي كاربري شهري در شهرهايي همچون دامغان، بايد به مكان‌يابي كاربري‌‍‌هاي مناسب با خطر زلزله همچون مراكز و پايگاه‌هاي امداد و نجات و سوله‌هاي بحران متناسب با تعداد جمعيت و ساير شرايط جغرافيايي و اقليمي ( وضعيت جوي و باد ) اقدام نمود.