عوامل و زمينه‌هاي ظهور و تقويت حزب‌الله در لبنان در دهه‌ 1980 با تأكيد بر نقش ايران

هدف: ظهور و تقويت حزب‌الله در لبنان، در ابتداي دهه 1980 كه متأثر از انقلاب اسلامي ايران بود و نقش ايران در قدرت‌يابي اين جنبش شيعيِ، داراي راهبرد مقاومت از يك گروه چريكي و شبه ­نظامي كوچك به ­عنوان بازيگري منطقه‌اي، مورد توجه تحليل‌گران مسائل خاورميانه بوده است. از اين ­رو، هدف مقاله حاضر تبيين چگونگي ايفاي نقش ايران در زمينه‌‌ي بسترسازي ظهور حزب‌الله، شكل‌گيري و تقويت اين جنبش است.روش: اين مقاله با استفاده از روش توصيفي- تحليلي و با بهره‌گيري از منابع كتابخانه‌اي و اينترنتي انجام شده است. يافته‌ها: در ظهور و شكل‌گيري حزب‌الله دو مؤلفه هويت، امنيت و بقاي مادي نقش‌آفرين بوده است و انقلاب اسلامي ايران و كنش‌هاي ايران در ابتداي دهه 1980 به انحاي مختلف در ظهور و تقويت اين جنش شيعي ضداسرائيلي تأثيرگذار بوده‌اند كه اين امر، از يك­ سو در قالب شكل‌گيري هويت حزب‌‌الله و ايجاد هويت مقاومت ضدصهيونيستي در آن بروز يافته است و از سوي ديگر، منجر به تشديد تحرك نظامي شيعيان و سازمان­دهي و انسجام و تقويت توان نظاميِ اين شيعيان،‌ همسو با انقلاب اسلامي در چارچوب جنبش حزب‌الله گرديده است. اين امر، ناشي از هم‌زيستي عميق بين اولويت‌هاي ايدئولوژيك و استراتژيك ايران در خصوص حزب‌الله بوده است كه به تأمين منافع استراتژيك و ايدئولوژيك ايران نيز انجاميد و به ­تدريج منجر به ارتقاي جايگاه حزب‌الله براي ايران و سوريه، از بازيگري محلي در دهه 1980 به دارايي استراتژيك در سطح منطقه‌اي در دهه‌هاي اخير گرديد.نتيجه‌گيري: شكل‌گيري حزب‌الله در لبنان، برخاسته از مؤلفه‌هاي هويتي ناشي از ايدئولوژي اسلام سياسي شيعي و مبتني بر ملاحظات واقع‌گرايانه ايران در جهان عرب و به­ صورت خاص لبنان و موضوع و آرمان فلسطين و مقابله با اسرائيل و متأثر از اتحاد ايران و سوريه بوده است.