اقدامات پروفيلاكسي انجام شده براي موارد حيوان‌گزيدگي در استان آذربايجان غربي طي سال‌هاي 97-1391

مقدمه و اهداف: حيوان‌گزيدگي يكي از مهم ترين مشكلات سلامت عمومي مي‌باشد كه باعث بيماري هاري مي‌شود. اين مطالعه با هدف بررسي اقدامات پروفيلاكسي انجام شده براي موارد حيوان‌گزيدگي رخ داده در استان آذربايجان غربي در طي سال‌هاي 1391 تا 1397 انجام شده است.روش كار: در اين مطالعه مقطعي داده‌هاي كليه موارد حيوان‌گزيدگي مراجعه كننده به مراكز مراقبت هاري در استان آذربايجان غربي بررسي شده و اطلاعات مربوط به اقدامات انجام يافته براي پيشگيري از هاري شامل اقدامات بعد از گزش (شستشو، ضدعفوني، پانسمان، بخيه و دريافت آنتي بيوتيك)، وضعيت دريافت واكسن ضد هاري (تاخير در مراجعه، دوز واكسن دريافتي و سابقه دريافت واكسن در گذشته، سرم ضد هاري و دريافت واكسن كزاز) با آمارهاي توصيفي گزارش شدند. ارتباط بين تاخير در مراجعه با اقدامات انجام يافته با آزمون مجذور كاي بررسي شد.يافته‌‌ها: در سال‌هاي مورد مطالعه 47131 مورد حيوان‌گزيدگي رخ داده بود. از اين تعداد 63/9 درصد بدون تاخير و 36/1 درصد با تاخير مراجعه كرده بودند و در 99/6 درصد موارد زخم‌ها با آب و صابون شستشو داده شده و 94/5 درصد ضدعفوني شده و 31/3 درصد آنتي‌بيوتيك دريافت كرده بودند كه نسبت دريافت آنتي بيوتيك در افرادي كه با تاخير مراجعه كرده بودند به طور معني‌داري بيشتر بود. از كل موارد 77/3 درصد هر سه نوبت اول تا سوم و 15/4 درصد پنج نوبت كامل واكسن هاري را دريافت كرده بودند و براي 1/1 درصد هيچ واكسني تزريق نشده بود. نتيجه‌گيري: اقدامات پروفيلاكسي انجام شده براي موارد حيوان‌گزيدگي مطلوب مي‌باشد، اما لازم است تامين به موقع واكسن هاري در مراكز مراقبت هاري و همچنين آموزش همگاني براي مراجعه به موقع در هنگام حيوان گزيدگي همچنان مورد توجه بوده و اقدامات لازم در اين زمينه انجام گيرد.