بررسي نقش واسطه اي تغذيه در ارتباط بين وضعيت اقتصادي-اجتماعي و توده بدني در دانش آموزان 6 تا 13 ساله: يك تحليل ساختاري

مقدمه و اهداف: چاقي كودكان امروزه به يك چالش جهاني تبديل شده است. مطالعات بسياري ارتباط چاقي را با عوامل اقتصادي اجتماعي نشان داده اند. تحقيق حاضر با هدف بررسي نابرابري هاي اقتصادي- اجتماعي با الگوي تغذيه اي و چاقي در كودكان انجام شده است. روش كار: مطالعه حاضر با روش تحليل ساختاري انجام گرديد. مشاركت كنند گان پژوهش 80 نفراز كودكان 6 تا 13 ساله با شيوه تصادفي ساده از مراجعين پايگاه هاي سنجش سلامت شهرستان سنقر و كليايي انتخاب و وارد مطالعه شدند. توده بدني كودكان بـه روش اسـتاندارد محاسبه شد. الگوي تغذيه اي از پرسشنامه يادآمد 24 ساعته خوراك و وضعيت اقتصادي - اجتماعي با پرسشنامه هاي استاندارد مرتبط سنجيده شد. آناليز داده ها با استفاده از نرم ‌افزارهاي SPSS 24 و AMOS 24 انجام گرديد.يافته‌ها: نتايج نشان داد 28/75 درصد از آزمودني ها چاق، و يا داراي اضافه وزن بودند. نتايج تحليل ساختاري نشان داد متغير اقتصادي – اجتماعي با ضريب تاثير (0/65) بر الگوي تغذيه اي و بر توده بدني (0/43 - ) اثر مستقيم دارد. متغير الگوي تغذيه اي با ضريب تاثير (0/74- ) بر توده بدني اثر داشت. نتايج آزمون بوت استراپ نشان داد كه اثر غيرمستقيم وضعيت اقتصادي- اجتماعي بر توده بدني براساس نقش ميانجي الگوي تغذيه اي (0/48-) مي باشد. مقادير پيش بيني نيز نشان مي دهد دو متغير اقتصادي و اجتماعي و الگوي تغذيه اي به ترتيب 0/16 و 0/29 از تغييرات  توده بدني را پيش بيني مي كنند. نتيجه‌گيري: يافته‌هاي اين مطالعه تأثير وضعيت اجتماعي-اقتصادي را بر الگوهاي تغذيه‌اي و شاخص توده بدني جامعه پژوهش نشان داد. امروزه بحث افزايش توده بدن در جهان و كشور ما يكي از مهم ترين چالش هاي اجتماعي است. با توجه به اثرات ناهمگون وضعيت اجتماعي-اقتصادي بر الگوهاي تغذيه اي و شاخص توده بدني، تدوين و اجراي سياست هاي پيشگيرانه با توجه به شرايط جوامع براي دستيابي به نتايج موثر ضروري است.