ارزيابي سياست‌هاي مصوب در حوزه انرژي و ارايه سياست‌هاي پيشنهادي براي بهبود حكمراني انرژي در ايران

انرژي از جمله نهاده‌هاي حياتي هر اقتصاد و عامل تعيين كننده‏اي در رشد و توسعه اقتصادي مي‌باشد. توليد، تأمين، توزيع، مديريت مصرف و حفظ و صيانت از منابع انرژي يكي از عرصه‌هاي اصلي تحت تأثير حكمراني است. اين مقاله با هدف ارزيابي سياست‌هاي مصوب در حوزه انرژي و پيشنهاد سياست‌هايي براي بهبود حكمراني انرژي در ايران تدوين شده است. از نظر روش شناسي، اين پژوهش را مي توان در زمره تحقيقات توصيفي- تحليلي محسوب نمود كه براي تفسير و تحليل داده‌ها از روش تحليل اسنادي و تحليل محتوا بهره‌گيري نموده است. داده‏هاي مورد بررسي در اين پژوهش از سه طريق استخراج  سياست هاي مصوب در حوزه انرژي از اسناد قانوني(سياست هاي كلي، قوانين دائمي، قوانين برنامه‏هاي توسعه و قوانين بودجه) طي دوره زماني 1368 تا 1400، بررسي نظرات و ديدگاه‏هاي مندرج در پژوهش‏ها، مقالات و مصاحبه هاي منتشره در مورد حكمراني انرژي و در نهايت اخذ ديدگاه‏ها و نظرات خبرگان در مورد حكمراني انرژي بوسيله انجام مصاحبه و تكميل پرسشنامه توسط تعدادي از خبرگان، جمع‏آوري گرديده است. بررسي ارتباط طولي و عرضي سياست‌هاي مصوب در حوزه انرژي، نشان داد كه گرچه بسياري از سياست‌هاي مطرح شده در اسناد بالادستي از جمله سياست‌هاي كلي و قوانين برنامه‌هاي پنجساله توسعه با سياست‌هاي مطرح در قوانين بودجه سنواتي همسو و هم‌راستا  هستند و به شكل متواتر مورد پيگيري قرار گرفته‌اند، اما فقدان سيستم حكمراني مطلوب در اين صنعت، موجب شده كه اين سياست‏ها از جامعيت، پيوستگي، انسجام و همگرايي كافي برخوردار نبوده و  قادر به اولويت‏بندي اهداف در اجرا در حوزه انرژي نباشند، بطوري‏كه تداوم اين شرايط در درازمدت، امنيت انرژي ايران را با چالش‌هاي جدي مواجه خواهد ساخت. بنابراين با درك ضرورت اصلاح سيستم حكمراني كنوني در صنعت انرژي كشور، در اين جهت، شش بسته سياستي پيشنهاد گرديده است.