نمود خصلت‏‌هاي هنري رضا عباسي در ارقام و كتيبه‌‏هايش

رقم زني رضا عباسي در تاريخ نگارگري ايران بي‏‌سابقه بوده است. اين هنرمند نقاش با گام نهادن در قلمرو پرطمطراق خوشنويسان و به‌كارگيري سبك و سياق ايشان، دست به نوشتن كتيبه‏‌هايي آشكار بر تك‏برگي‌‏ها و كتاب نگاره‌هايش زده و حتي در ثبت جنبه‌‏هاي مختلف هنرآفريني خود بر آثار، از آنان نيز پيشي مي‌‏گيرد. او درواقع از فعل رقم زني كه پيش‌تر مقصود از آن تنها صيانت از اصالت كار و ثبت اثر به نام نقاش بود، تعريفي تازه ارائه داده و در اين زمينه نيز مورد تأسي پيروانش واقع گرديده است. هدف تحقيق پيش ‏رو، بررسي چگونگي حضور رضا عباسي در آثارش، از خلال رقم‏‌ها و كتيبه‌‏هايي كه بر آن‌ها نگاشته، بوده و دو سؤال مطرح است: 1. ارقام و كتيبه‌‏هاي رضا در دوره‏‌هاي مختلف چه ويژگي‌‏هايي را به نمايش مي‏‌گذارند و روند تحول آن‌ها به چه صورت است؟ و 2. اين ارقام و كتيبه‏‌ها به چه ترتيب خصلت‏‌هاي هنري اين نقاش بي‌‏بديل را نمود مي‌‏بخشند؟ روش تحقيق، نظريه‌‏پردازي داده بنياد است كه يكي از مهم‏‌ترين استراتژي‏‌هاي پژوهش كيفي محسوب مي‌‏شود و ابزارهاي توليد داده براي اين پژوهش، مشاهده و بررسي رقم‏‌ها و كتيبه‌‏هاست. تحقيق دو بخش را شامل است: ابتدا توصيفي مبسوط از شيوه‏‌ي نگارش و محتواي دست‏‌نوشته‌‏هاي اين هنرمند و سير تحول آن‌ها عرضه‌شده و اظهارات ساير پژوهشگران در اين باب محل نقد و بازبيني واقع گرديده است. سپس نحوه‏‌ي بازنمايي جايگاه، حالات و ديدگاه‌‏هاي او در شيوه‌‏ي نگارش و پردازش رقم‌‏ها و كتيبه‏‌ها مورد تحليل قرارگرفته است. نتايج حاصله از بروز دگرگوني عمده در رقم زني رضا عباسي پس از سال 1018 و ظهور تعيّن و تشخّص در رقم وي پس‌ازاين تاريخ حكايت دارد و پژوهش حاضر ويژگي‏‌هاي هنري او همچون خلاقيت، برون‏‌نگري، خودآگاهي، خودباوري، تجربه‏‌گري و غيره را در نگاشته‌هايش عيان ديده و رقم‌‏هاي اين هنرمند را بازتابي آشكار از حضور وي در آثار يافته است.