بررسي چگونگي تأثير آنيميسم بر تأويل‌ پذيري در اشعار يداللّه رؤيايي بر اساس نظريۀ دريافت

يدالله رؤيايي از جمله شاعران و نظريه‌پردازان شعر حجم يا اسپاسمانتاليسم است كه طبيعت در شعر او حضوري چشم‌گير دارد. رؤيايي به طبيعت به مثابه‌ي انسان يا جانداري مستقل نگاه مي‌كند كه رفتار، حالات، كنش و واكنش‌هاي يك موجود زنده را دارد. در بلاغت از اين نوع كاركرد به نام آنيميسم يا جاندارانگاري ياد مي‌شود. اين آنيميسم در شعر رؤيايي دو وجه دارد يا در سطح تركيب و به شيوه‌ي استعاره‌ي مكنيه صورت مي-گيرد يا در محور همنشيني و در اثر نسبت دادن صفت، رفتار، كنش و واكنش‌هاي انساني به شيء و پديده‌هاي طبيعي اتفاق مي‌افتد. در شعر رؤيايي گاهي پديده‌هاي طبيعي نه به مثابه‌ي يك انسان بلكه به مثابه‌ي موجودي مستقل جلوه مي‌كنند. رؤيايي در تصاوير مرتبط با آنيميسم شگردها و تمهيداتي را به كار مي‌گيرد كه عامل دريافت‌ها و تأويل‌هاي متعدد مي‌شود و مخاطب را در توليد دوباره‌ي اثر ياري مي‌كند، به عبارتي اين مخاطب است كه شعر را بازتوليد مي‌كند. بدين شيوه شاعر، پيوسته شعر خود را تازه مي‌گرداند. از جمله‌ي اين شگردها مي‌توان به جمع تصاوير ذهني مرتبط با آنيميسم، به كارگيري تداخل بلاغي و هم‌شانه كردن اروتيك با آنيميسم اشاره كرد. در اين پژوهش به بررسي شگردها و تمهيدات رؤيايي براي دست‌يابي به تأويل‌هاي متعدد در تصاوير مرتبط با آنيميسم بر اساس نظريه‌ي دريافت و به تحليل نمونه‌ها، بيان تأويل‌هاي متعدد و علت‌هاي تأويل‌پذيري بر اساس تمهيدات به كارگرفته شده مي‌پردازيم.