بررسي تأثير تلفيق روش هاي مختلف كنترل علف ‌هاي‌ هرز بر رشد رويشي و شاخص برداشت گلرنگ بهاره

سابقه و هدف: با توجه به افزايش جمعيت جهان در سال هاي اخير و نياز روزافزون جوامع بشري به ويژه كشور ما به فراورده‌ هاي دانه‌ هاي روغني، مديريت صحيح زراعي براي افزايش عملكرد، از اهميت زيادي برخوردار است. مطالعه حاضر با هدف تأثير روش‌ هاي مختلف كنترل علف‌هاي‌ هرز بر صفات رويشي و شاخص برداشت گلرنگ انجام شد.مواد و روش ها: به منظور بررسي تأثير روش‌ هاي مختلف كنترل علف‌هاي‌ هرز شامل (عدم كنترل علف‌هاي‌ هرز، يك‌بار وجين دستي در مرحله روزت، گياه پوششي گاودانه (Vicia ervilia)، گياه پوششي ماشك گل خوشه اي (Vicia villosa)، گياه پوششي ماشك گل خوشه اي + گاو دانه، مالچ كاه و كلش، علف‌كش تريفلورالين، علف‌كش تريفلورالين + هالوكسي‌فوپ-آر-متيل، علف‌كش تريفلورالين + فن‌مديفام، علف‌كش هالوكسي‌فوپ-آر-متيل + فن‌مديفام، دو بار وجين دستي قبل از طويل شدن ساقه، كنترل كامل دستي علف‌هاي‌ هرز) در مديريت علف‌ هاي‌ هرز گلرنگ بهاره در شرايط آب و هوايي كليبر، آزمايشي به صورت طرح بلوك‌ هاي كامل تصادفي با چهار تكرار در مزرعه تحقيقاتي دانشكده كشاورزي دانشگاه تبريز واقع در ايستگاه تحقيقاتي خلعت پوشان در منطقه نزديك باسمنج اجرا شد. ارزيابي صفات رويشي و شاخص برداشت گلرنگ در فصل رشد و بعد از برداشت اندازه‌گيري شد.يافته ها: در اين تحقيق، گياه پوششي گاو دانه افزايش 33.5 و 40.5 درصدي بر وزن خشك ساقه داشت. همچنين در دو تيمار، دو بار وجين دستي قبل از طويل شدن ساقه و كنترل كامل دستي علف‌هاي‌ هرز، طول شاخه‌هاي فرعي به‌ترتيب 35 و 35.5 سانتي‌متر به دست آمد كه در مقايسه با عدم كنترل علف‌هاي‌ هرز به‌ميزان 38.6 و 32.6 درصد بيشتر بود. در اين تحقيق در تيمار‌هاي گياه پوششي گاودانه، گياه پوششي ماشك گل خوشه‌اي و تركيب هر دو گياه پوششي گاودانه و ماشك گل خوشه‌اي، بيوماسي به‌ترتيب 1.69، 1.73 و 2.32 تني را توليد كرد كه مي‌تواند علاوه بر كنترل علف‌هاي‌هرز و بهبود عملكرد گلرنگ، خود از اهميت اقتصادي برخوردار باشد.نتيجه‌گيري: در كل نتايج مطالعه نشان داد كه كنترل علف‌هاي‌هرز در مزرعه گلرنگ در مراحل اوليه رشدي مؤثرتر از مراحل پيشرفته‌تر است و مي‌تواند بيانگر حساسيت گلرنگ به رقابت علف‌هاي‌هرز در مراحل اوليه رشد گلرنگ باشد. علاوه بر آن تيمارهاي گياه پوششي گاودانه، گياه پوششي گاودانه و ماشك گل خوشه‌اي، كاربرد علف‌كش تريفلورالين، علف‌كش تريفلورالين + فن‌مديفام، تريفلورالين + هالوكسي‌فوپ-‌آر-متيل و دوبار وجين دستي قبل از طويل شدن ساقه نيز اثر افزايشي معني‌داري بر شاخص برداشت داشته و اين صفت را در مقايسه با شاهد به‌طور معني‌داري افزايش داد.