عوامل موثر بر شاخص سودمندي كفايت مراقبت‌هاي دوران بارداري در سطح اول نظام شبكه ايران

سابقه و هدف: مراقبت هاي دوران بارداري يك استراتژي مهم براي دستيابي به بهداشت باروري است. علي رغم اهميت مراقبت بارداري در سلامت مادران، تعدادي از مادران به اندازه كافي مراقبت نمي شوند. اين مطالعه با هدف تعيين عوامل موثر بر شاخص سودمندي كفايت مراقبت هاي دوران بارداري (Adequacy Prenatal Care Utilization= APNCU) در سطح اول نظام شبكه ايران انجام گرفت. مواد و روش ها: اين مطالعه مقطعي در شش استان ايران در سال 1395 انجام گرفت. مادراني كه تاريخ زايمانشان 62 ماه از زمان مطالعه گذشته بود، به صورت طبقه بندي تصادفي انتخاب شدند. اطلاعات با استفاده از چك ليست و پرسشنامه محقق ساخته حاوي 34 سوال فردي، خانوادگي و محيطي و 23 سوال مرتبط با مراقبت هاي بارداري به طور همزمان از پرونده بهداشتي و مصاحبه با مادران جمع آوري و با شاخص APNCU به چهار گروه: 1 ناكافي (كمتر از 50% مراقبت مورد انتظار)، 2 متوسط (7950%)، 3 كافي (10980%)، 4 ويژه (110% و بيشتر) تقسيم و تحليل شدند. يافته ها: از ميان 2655 مادر مورد بررسي، ميانگين كل مراقبت در دوران بارداري 1/7 ±6/43 بار و با توجه به شاخص APNCU، مراقبت 121 نفر (4/6%) ناكافي، 603 نفر (22/7%) متوسط، 1648 نفر (62/1%) كافي و 283 نفر (10/7%) ويژه بود. بين ميزان خطر استاني مرگ مادران، جمعيت شهري، مراقبت پيش از بارداري، زمان شروع اولين مراقبت بارداري، سن مادران، مشاركت و تحصيلات همسر و كفايت مراقبت هاي دوران بارداري ارتباط معني دار وجود داشت (0/05 p). نتيجه گيري: اين مطالعه نشان داد كه كفايت مراقبت هاي دوران بارداري گرچه تحت تاثير عوامل اجتماعي وفردي قرار مي گيرد ولي در سطح مناسبي قرار دارد.