تصفية آلودگي‌ هاي پساب شهري با استفاده از گياهان وتيور و گل اختر

حذف آلاينده‌‌ها از خاك و آب‌‌هاي آلوده به كمك گياهان از طريق جذب و انباشت در ريشه، ساقه و برگ، به‌عنوان يكي از روش‌‌‌‌هاي پالايش براي حذف آلاينده‌‌هاي فلزي مطرح است. در اين فرايند، انتخاب گياه مناسب، نقش بسيار مؤثري در ميزان پالايش آلاينده‌‌ها دارد. در اين راستا، آزمايشي در قالب طرح كامل تصادفي با سه تكرار در گياه وتيور و گل اختر انجام شد. گياهان تحت تيمار با پساب شهري و گياهان شاهد با آب شهري آبياري شدند. همچنين گلداني فاقد گياه براي سنجش ميزان عناصر جمع‌شده در خاك در نظر گرفته شد و به‌طور منظم همراه با گلدان‌‌هاي ديگر با پساب شهري آبياري شد. سپس فلزهاي روي و كروم در گياهان وتيور و گل اختر، طي يك دورة شش‌ماهه آبياري با پساب شهري، ارزيابي شدند. فاكتورهاي انتقال و تجمع كه دو فاكتور مهم در سنجش توانايي گياه براي گياه‌پالايي محسوب مي‌‌شوند، مورد بررسي قرار گرفتند. نتايج نشان داد كه روي و كروم، به عنوان بيشترين فلزات سنگين موجود در پساب شهري، بيشترين انباشت را در ريشه و سپس در بخش‌‌هاي هوايي گياه وتيور و بيشترين انتقال را به بخش‌‌هاي هوايي گياه گل اختر داشتند. بررسي فاكتور‌‌هاي انتقال و تجمع زيستي نيز نشان داد كه گياه وتيور، توانايي جذب فلزات روي و كروم را از طريق تثبيت گياهي دارد و گياه گل اختر اين دو فلز را از طريق استخراج گياهي جذب مي‌‌كند. نتايج بررسي‌هاي فيزيولوژيكي نشان داد كه ميزان قندهاي محلول برگ در گياهان وتيور و گل اختر نسبت‌به شاهد به‌طور معني‌‌داري كاهش نشان داد. همچنين غلظت مالون دي آلدهيد و محتواي پرولين در گياهان وتيور و گل اختر نسبت‌به شاهد به‌طور معني‌‌داري افزايش يافت. نتايج مطالعات آناتوميكي ريشه در گياهان وتيور و گل اختر نيز نشان داد كه تحت تيمار پساب شهري، قطر ريشه، تعداد دستجات آوندي، قطر استوانة مركزي، قطر متازايلم و پروتوزايلم نسبت‌به شاهد به‌طور معني‌‌داري كاهش يافت. درمجموع، نتايج اين تحقيق نشان داد كه در فرايند جذب فلزات سنگين، تغييراتي در برخي از عملكردهاي آناتوميكي و فيزيولوژيكي گياهان تحت تيمار ايجاد شد.