تأثير كاربرد زغال ‌زيستي پوسته‌ برنج و سطوح مختلف كاربرد آب بر پتانسيل ماتريك خاك، ويژگي ‌‌هاي بيوشيميايي و كارايي مصرف آب گياه گوجه ‌فرنگي در خاك آلوده‌ شده به كادميوم

زغال ‌زيستي به ‌عنوان ماده‌ آلي اصلاح‌‌ كننده‌ خاك، مي‌تواند در كاهش آثار جانبي كمبود آب و تغيير فعاليت آنزيم‌هاي گياه رشد كرده در محيط آلوده به فلزات سنگين به‌ويژه كادميوم مؤثر باشد. هدف از اين تحقيق، تأثير زغال‌زيستي سبوس برنج و كم‌آبياري بر پتانسيل ماتريك و برخي ويژگي‌هاي بيوشيميايي گياه گوجه‌فرنگي در خاك آلوده به كادميوم بود. در اين راستا آزمايشي به‌صورت فاكتوريل در قالب طرح بلوك‌هاي كامل تصادفي با دو فاكتور سطح آبياري (L) بر پايه‌ تخليه‌ رطوبتي خاك در هفت سطح شامل سطح 50 تا سطح 110 درصد (L50 تا L110) و زغال‌زيستي (B) در سه سطح شاهد (B0)، 3 (B3) و 6 (B6) تُن بر هكتار با چهار تكرار به‌صورت گلداني انجام شد. بررسي پتانسيل ماتريك خاك تحت‌تأثير تيمارهاي زغال‌‌زيستي نشان داد كه پتانسيل ماتريك با افزايش مصرف زغال‌‌زيستي در تيمار B6 در رطوبت‌هاي ظرفيت مزرعه‌اي و نقطه‌ پژمردگي دائم افزايش يافت. مقدار كادميوم قابل‌جذب خاك با كاربرد زغال‌زيستي و در سطوح رطوبتي بالا كاهش يافت. نتايج نشان داد كه ويژگي‌‌هاي مواد جامد محلول و ويتامين ث ميوه‌ گوجه‌فرنگي با كاهش سطوح آبياري و افزايش كاربرد زغال‌زيستي به‌صورت معني‌‌داري افزايش يافتند. درمقابل، فعاليت آنزيم كاتالاز با افزايش سطوح آبياري و كاربرد زغال‌زيستي به‌‌صورت معني‌‌داري كاهش يافت. بيشترين مقادير كلروفيل كل و كاروتنوئيد برگ در L110B6 مشاهده شد كه نسبت‌به L110B0 به‌ترتيب 29.4 و 93.8 درصد بيشتر بودند. بهترين كارآيي مصرف آب با 65.23 و 63.14 كيلوگرم بر مترمكعب، به‌ترتيب در تيمارهاي L90B6 و L100B6 مشاهده شد كه با يكديگر اختلاف معني‌‌داري نداشتند؛ بنابراين كاربرد زغال‌زيستي مي‌‌تواند راه‌‌حل خوبي براي بهبود نگه‌داشت آب در خاك، ويژگي‌‌هاي بيوشيميايي گياه و كارايي مصرف آب در شرايط كم‌‌آبي در مناطق خشك و نيمه‌‌خشك و خاك آلوده‌شده به كادميوم باشد.