بررسي كارآمدي مدل‌هاي بهينه‌سازي الگوريتم ژنتيك چندهدفه و الگوريتم ازدحام ذرات تحت معيار ريسك ارزش در معرض خطر مشروط و ميانگين نيم واريانس در تعيين سبد بهينه سهام

هدف: انتخاب سبد بهينه سهام تخصيص سرمايه در بين موقعيت‌هاي مختلف سرمايه‌گذاري در بازار سهام براي رسيدن به حداكثر بازده در سطح معيني از ريسك مي‌باشد. اين يك سبد كارا است.روش‌شناسي پژوهش: روش دستيابي به يك سبد كارا مستلزم حل مسئله بهينه‌سازي مي‌باشد. تكنيك و ابزارهاي متعددي براي حل اين مسئله وجود دارد. در اين پژوهش با استفاده از روش نمونه‌گيري خوشه‌اي، تعداد 15 سهم از شركت‌هاي پذيرفته‌شده در سازمان بورس اوراق بهادار تهران شامل نمادهاي خپارس، خزاميا، وپاسار، فولاد، اخابر، كگل، فملي، تاپيكو، سپاها، فاذر، فخاس، شبهرن، شفن، قمرو و قثابت انتخاب شدند. ابتدا بازده اين سهام به‌صورت روزانه در بازه زماني 1394 - 1399 طي 5 سال به مدت 1183 روز محاسبه كرده و با استفاده از مدل‌هاي ريسك ميانگين نيم واريانس و ارزش در معرض خطر مشروط، ريسك سبد بهينه سرمايه‌گذاري آنها محاسبه مي‌شوند و اين دو معيار از روش حل كلاسيك با هم مقايسه مي‌شوند. سپس خروجي داده‌هاي به‌دست‌آمده از محاسبات با استفاده از نرم‌افزار متلب با معيار الگوريتم ازدحام ذرات تحت معيار ريسك ميانگين نيم واريانس و الگوريتم ژنتيك تحت معيار ريسك ارزش در معرض خطر مشروط با هم مقايسه مي‌شوند.يافته‌ها: نتايج به‌دست‌آمده در اين پژوهش نشان مي‌دهد كه روش فراابتكاري الگوريتم ازدحام ذرات در مقايسه با روش الگوريتم ژنتيك نسبت بازدهي سبد سهام بيشتري در معيار ريسك ميانگين نيم واريانس را دارد.اصالت / ارزش‌افزوده علمي: در اين پژوهش جهت حداقل‌كردن مقدار تابع هدف با استفاده از معيار ارزش در معرض خطر مشروط و ميانگين نيم واريانس از الگوريتم‌هاي ژنتيك چندهدفه و ازدحام ذرات كه الگوريتم‌هاي هوشمند و جديدي هستند، استفاده شده است كه نسبت‌هاي بازدهي و ريسك سهام موجود در سبد سرمايه‌گذاري را با بالاترين دقت ممكن بهينه مي‌نمايند. همچنين مقايسه كارآمدي اين مدل‌ها با استفاده از نرم‌افزار متلب موضوع نوآوري را در اين پژوهش را ايجاد كرده است.