نقش مستقيم و غيرمستقيم عوامل نهادي در استقلال بانك مركزي ايران

بر اساس ادبيات نهادگرايي، عوامل نهادي نقش مهمي در استقلال بانك مركزي دارند. هدف پژوهش حاضر بررسي تأثير مستقيم و غير مستقيم عوامل نهادي بر استقلال بانك مركزي در اقتصاد ايران است. ازاين‌رو با استفاده از يك الگوي اقتصادسنجي بر مبناي مطالعات گاريگا و رودريگز (2020) و ديماتو و همكاران (2009) به بررسي اثر عوامل نهادي بر استقلال بانك مركزي طي دوره زماني 1400-1375 پرداخته شده است. همچنين در اين مطالعه برهم كنش متغيرهاي مستقل مدل به‌منظور تحليل آثار غيرمستقيم عوامل نهادي بر استقلال بانك مركزي مورد بررسي قرار گرفته است. نتايج پژوهش نشان مي دهد اگرچه رانت نفت به‌صورت مستقيم تأثيري بر استقلال بانك مركزي ندارد؛ ولي به‌صورت غيرمستقيم (از طريق ايجاد فساد و تورم) موجب كاهش استقلال بانك مركزي مي گردد كه اين امر نشان از ضعف كيفيت نهادي و سياست هاي پولي در اقتصاد ايران دارد. بر اساس يافته هاي مطالعه حاضر پيشنهاد مي شود در سياست گذاري هاي اقتصادي برهم كنش عوامل نهادي و همچنين كيفيت سازوكارهاي نهادي به‌منظور دست‌يافتن به بانك مركزي مستقل مدنظر قرار گيرد.