توانسنجي ايجاد خوشه هاي صنعتي در قطب هاي كشاورزي مناطق كوهستاني (مورد مطالعه: شهرستان طارم)

ايجاد و توسعه خوشه هاي صنعتي در قطب هاي كشاورزي مناطق كوهستاني راهكاري اساسي براي غلبه بر محدوديت هاي شغلي است. هدف از اين پژوهش توان‎سنجي و اولويت‌بندي مكاني ايجاد خوشه هاي صنعتي در قطب هاي كشاورزي با استفاده از روش هاي سنجش از دور است كه براي اين هدف، شهرستان طارم به عنوان نمونه مطالعه شده‌است. پژوهش حاضر از نظر هدف از نوع كاربردي و از نظر ماهيت و روش، توصيفي-تحليلي است. براي گردآوري اطلاعات از روش هاي كتابخانه اي و اسنادي، ميداني و تصاوير ماهواره‎اي استفاده شد. قلمرو مكاني پژوهش، محدوده شهرستان طارم در استان زنجان است. با استفاده از تصاوير ماهواره اي لندست 8، نقشه هاي طبقه بندي شده اراضي استخراج شد. به منظور شناسايي الگوي پراكنش اراضي كشاورزي به ويژه خوشه هاي فعاليتي، داده هاي ماهواره اي با استفاده از نرم افزارهاي ENVI، IDRISI SELVA و ARCGIS تحليل فضايي شد. براي تعيين محدوده‌هاي مناسب براي خوشه هاي صنعتي با تأكيد بر خوشه هاي كشاورزي از روش تحليل لكه هاي داغ و آماره گتيس جي استفاده شد. بدين منظور، سه اولويت پهنه‎اي در شهرستان طارم شناسايي شد. اولويت اول، در محدوده سكونتگاه هاي اصلي شهرستان طارم يعني چورزق، آب بر و گيلوان قرار گرفته‌است. برتري نسبي اين پهنه بيشتر به خاطر وجود منابع انساني اين محدوده ها است كه امكان برنامه ريزي خوشه هاي صنعتي-كشاورزي را با تكيه به وجود سرمايه هاي انساني ممكن مي سازد. اولويت دوم، عمدتاً در لايه بلافصل پهنه اول قرار دارد كه به نوعي توانسته از پتانسيل هاي منابع انساني مربوط به اولويت اول، بهره گيرد. اولويت سوم، از منابع انساني فاصله بيشتري دارد، اما ساير پتانسيل ها در اين مناطق، امكان گسترش خوشه هاي صنعتي-كشاورزي را در اين محدوده ها فراهم مي سازد. آنچه كه در بررسي اين خوشه ها نيز مشخص است، وجود فضاهاي بيشتر در محدوده چورزق براي گسترش خوشه هاي صنعتي-كشاورزي است كه در واقع تمركز پتانسيل ها را در محدوده بيشتري ممكن مي سازد.